მთავარი მენიუს გახსნა

უილიამ ბატლერ იეიტსი (დ. 13 ივნისი 1865 — გ. 28 იანვარი 1939) — გამოჩენილი ირლანდიელი პოეტი, დრამატურგი, XX ს. ლიტერატურის ერთ-ერთი თვალსაჩინო წარმომადგენელი. ირლანდიური და ბრიტანული ლიტერატურული ესტაბლიშმენტის ბურჯი. იეიტსმა, ლედი გრეგორისა და ედვარდ მარტინთან ერთად დააარსა ირლანდიის ნაციონალური თეატრი (Abbey Theatre). მიღებული აქვს ნობელის პრემია ლიტერატურის დარგში (1923 წ.)

უილიამ ბატლერ იეიტსი
William Butler Yeats by George Charles Beresford.jpg
დაბ. თარიღი 13 ივნისი 1865(1865-06-13)[1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [7] [8] [9] [10]
დაბ. ადგილი სანდიმაუნტი, ირლანდიის რესპუბლიკა[11]
გარდ. თარიღი 28 იანვარი 1939(1939-01-28)[1] [2] [5] [6] [7] [7] [8] [9] [10] (73 წლის)
გარდ. ადგილი მენტონი, საფრანგეთი
დასაფლავებულია დრამკლიფი[11]
საქმიანობა პოეტი[12] , დრამატურგი, მწერალი, პოლიტიკოსი, მისტიკოსი და ასტროლოგი
ენა ინგლისური ენა[2]
ეროვნება ირლანდიელები
მოქალაქეობა ირლანდიის რესპუბლიკა[11]
Flag of Ireland.svg Irish Free State[11]
ალმა-მატერი National College of Art and Design
ჯილდოები ნობელის პრემია ლიტერატურის დარგში[13] [14], Goethe Plaque of the City of Frankfurt და ლიტერატურის სამეფო საზოგადოების წევრი
მეუღლე Georgie Hyde-Lees
შვილ(ებ)ი Michael Yeats და Anne Yeats
ხელმოწერა Yeats Signature.jpg

სექციების სია

ადრეული წლებირედაქტირება

იეიტსი დაიბადა დუბლინში. ახალგაზრდობიდანვე გატაცებული იყო პოეზიით და ძველირლანდიური ლეგენდებით. იეიტსის ლექსთა პირველი კრებული დაიბეჭდა 1889 წ. მის ლირიულ ლექსებზე გარკვეულწილად გავლენა იქონია სპენსერის, შელის და პრე-რაფაელიტ პოეტთა შემოქმედებამ. შემდგომ წლებში იეიტსის პოეზიამ უფრო რეალისტური ელფერი შეიძინა. წლების განმავლობაში იეიტსმა სხვადასხვა იდეოლოგიური შეხედულება შეითვისა; კრიტიკოს მაიკლ მოზეს სიტყვებით ”... რადიკალურ-ნაციონალისტური, კლასიკურ-ლიბერალური, რეაქციულ-კონსერვატიული და მილენარიანულ-ნიჰილისტური”. 1913 წ. იეიტსმა გაიცნო გამოჩენილი ამერიკელი პოეტი ეზრა ფაუნდი, რომელიც გარკვეული პერიოდის განმავლობაში, ნომინალურად, მისი სეკრეტარის მოვალეობას ასრულებდა. ფაუნდმა ჟურნალ პოეზიაში საკუთარი რედაქციით გამოაქვეყნა იეიტსის ლექსები, რამაც ამ ორ გამოჩენილ პოეტს შორის გამოიწვია გარკვეული უთანხმოება.

ირლანდიის ნაციონალური თეატრირედაქტირება

1899 წ. იეიტსმა, ლედი გრეგორმა, ედვარდ მარტინმა და ჯორჯ მურმა დააარსეს ნაციონალური თეატრი, რომლის ძირითად მიზანს წარმოადგენდა კელტური და ირლანდიური პიესების დადგმა. შექმნის იდეა მომდინარეობდა ფრანგული ავანგარდული თეატრიდან; შემოქმედებითი ჯგუფის მანიფესტო კი თვით იეიტსმა დაწერა: ”ვიმედოვნებთ, რომ ირლანდიაში ჩვენ შევძლებთ ვიპოვოთ უმანკო და წარმოსახვითი ნიჭის აუდიენცია, რომელიც მზად იქნება გატაცებით უსმინოს მჭერმეტყველებას... და თავისუფალ ექსპერიმენტს, რომელიც ვერ მოიძებნება ინგლისის თეატრებში და, რომლის გარეშე, არანაირ ახალ მოძრაობას არც ხელოვნებაში და არც ლიტერატურაში წარმატება არ ექნება”. შემოქმედებითმა ჯგუფმა ფინანსური დახმარების წყალობით 1904 წ. დუბლინში შეიძინა უძრავი ქონება და 27 დეკემბერს თეატრი გაიხსნა. იეიტსი სიცოცხლის ბოლომდე მოღვაწეობდა ამ თეატრში და განახორციელა მრავალი დადგმა.

სტილირედაქტირება

იეიტსი მიჩნეულია XX ს. ინგლისურენოვანი პოეზიის უმნიშვნელოვანეს წარმომადგენლად. მის შემოქმედებას ახასიათებს სიმბოლიზმი და ალუზიური მეტყველება. იეიტსი იმგვარად აწყობდა სიტყვებს, რომ პირველად მნიშვნელობათა მიღმა ისახებოდა უფრო ღრმა მნიშვნელობის აზრები. განსხვავებით სხვა მოდერნისტ პოეტებისგან, რომლებიც თავისუფალ რიტმს იყენებდნენ — იეიტსი ტრადიციული ფორმის ოსტატი იყო. იეიტსის შემოქმედებაზე გავლენა იქონია თეოსოფიურმა და ოკულტურმა მისტიკამ, რომელიც მის გვიანდელ პერიოდში შეიმჩნევა.

ლიტერატურარედაქტირება

  • Ряполова В. А. У. Б. Йейтс и ирландская художественная культура. — М.: Наука, 1985.
  • Кружков Г. Communio poetarum: Йейтс и русский неоромантизм // Кружков Г. Ностальгия обелисков. — М.: НЛО, 2001.
  • Кружков Г. М. У. Б. Йейтс: Исследования и переводы. — М.: Изд-во РГГУ, 2008.
  • Горбунов А. Н. Последний романтик. Поэзия Уильяма Батлера Йейтса. — М.: Прогресс-Традиция, 2015. — გვ. 400. — 500 ეგზ. — ISBN 978-5-89826-431-4

რესურსები ინტერნეტშირედაქტირება

Стихи.ру Александр Багнычев переводы archiveurl = http://www.stihi.ru/avtor/hantengri.+წაკითხვის თარიღი: 2012-08-07.

სქოლიორედაქტირება

  1. 1.0 1.1 გერმანიის ეროვნული ბიბლიოთეკა, ბერლინის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა, ბავარიის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა და სხვ. Record #118635867 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016.
  2. 2.0 2.1 2.2 BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011.
  3. William Butler Yeats
  4. Benezit Dictionary of Artists — 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7, 978-0-19-989991-3
  5. 5.0 5.1 SNAC — 2010.
  6. 6.0 6.1 ბროდვეის ინტერნეტ მონაცემთა ბაზა — 2000.
  7. 7.0 7.1 7.2 7.3 Find a Grave — 1995. — ed. size: 165000000
  8. 8.0 8.1 Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  9. 9.0 9.1 IMSLP — 2006.
  10. 10.0 10.1 Discogs — 2000.
  11. 11.0 11.1 11.2 11.3 https://www.biography.com/people/william-butler-yeats-9538857
  12. Union List of Artist Names — 2008.
  13. https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/1923/
  14. https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/