გიორგი ანთაძე

ქართველი ფეხბურთელი
Disambig-dark.svg სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ ანთაძე.

გიორგი ანთაძე (დ. 6 სექტემბერი, 1920, ფოთი, საქართველო — გ. 3 ნოემბერი, 1987, თბილისი, საქართველოს სსრ) — ქართველი და საბჭოთა ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი. თამაშობდა ნახევარმცველისა და თავდამსხმელის პოზიციაზე.[2] იცავდა სოხუმის „დინამოს“, თბილისის „დინამოსა“ და საბჭოთა კავშირის ეროვნული და ოლიმპიური ნაკრების ღირსებას.[3][4] საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი (1951).[5][6][7] დიდი სამამულო ომის მონაწილე.[1]

გიორგი ანთაძე
Giorgi Antadze (1920–1987) — FC Dinamo Tbilisi Forward (1944–1954).png
პირადი მონაცემები
სრული
სახელი
გიორგი სამსონის ძე ანთაძე[1]
დაბადების
თარიღი
6 სექტემბერი, 1920
დაბადების
ადგილი
ფოთი,
საქართველო
გარდაცვალების
თარიღი
3 ნოემბერი, 1987 (67 წლის)
გარდაცვალების
ადგილი
თბილისი,
საქართველოს სსრ,
საბჭოთა კავშირი
სიმაღლე 169 სმ
სათამაშო
პოზიცია
თავდამსხმელი,
ნახევარმცველი
პროფესიონალური კარიერა*
წლები გუნდი მატჩი (გოლი)
1939–1941 თსუ თბილისი
1942–1943 დინამო სოხუმი
1944–1954 დინამო თბილისი 180 (39)
ეროვნული ნაკრები
1952 საბჭოთა კავშირი
სამწვრთნელო კარიერა
1955–58 ახალგ. ფეხბ. სკოლა თბილისი
1959 ტორპედო ქუთაისი
1959–1961 მეშახტე ტყიბული
1962–1963 კოლხეთი ფოთი
1964–1966 მეშახტე ტყიბული
1973–1974 ივერია ხაშური
1976–1978 დინამო ბათუმი
* პროფესიონალურ კლუბებში გამოსვლა და გოლები მხოლოდ ეროვნული ლიგებისთვის იანგარიშება

ბიოგრაფიარედაქტირება

გიორგი ანთაძე ფოთში, 1920 წლის 6 სექტემბერს დაიბადა. ფეხბურთის თამაშიც აქვე, ფოთის ბავშვთა გუნდში დაიწყო. 1939–1941 წლებში თბილისის თსუ-ს საფეხბურთო გუნდში თამაშობდა, 1942–1943 წლებში კი სოხუმის „დინამოში“. ამის შემდეგ ქვეყნის პირველ გუნდში მიიწვიეს, სადაც 1954 წლამდე ასპარეზობდა.

10 სეზონი იცავდა დინამოელთა ღირსებას, რომლის შემადგენლობაშიც საკავშირო ჩემპიონატის, საკავშირო თასის გათამაშებისა და საერთაშორისო ამხანაგური შეხვედრების[8] ფარგლებში ორასზე მეტი მატჩი ჩაატარა და ორმოცზე მეტი ბურთი გაიტანა.[9][10][კომ. 1]

საბჭოთა კავშირის ორგზის (1951, 1953) ვიცე-ჩემპიონი, სამგზის (1946, 1947, 1950) ბრინჯაოს პრიზიორი და საკავშირო თასის გათამაშების ფინალისტი (1946).[11]

1952 წელს საბჭოთა კავშირის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში ჩაატარა სამი არაოფიციალური მატჩი. იყო 1952 წლის ზაფხულის ოლიმპიური თამაშების საფეხბურთო ტურნირის ფინალური ეტაპის მონაწილე, თუმცა შეხვედრებში მონაწილეობა არ მიუღია.[12]

თბილისის „დინამოს“ ძირითად შემადგენლობაში საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის ფარგლებში პირველად 1945 წლის 13 მაისს, საკავშირო პირველობის მე-8 ტურის კალენდარულ მატჩში, ლენინგრადის „დინამოს“ წინააღმდეგ გამოვიდა მინდორზე. შეხვედრა თბილისის „დინამოს“ სტადიონზე გაიმართა და მას 30 ათასი ფეხბურთის გულშემატკივარი დაესწრო. დინამოელებმა თამაში ასეთი შემადგენლობით დაიწყეს: ვალტერ სანაია, გრიგოლ გაგუა, ბორის ფროლოვი, არჩილ კიკნაძე, მიხეილ ბერძენიშვილი, გრიგოლ ჭელიძე, გაიოზ ჯეჯელავა, გიორგი ანთაძე, ვიქტორ პანიუკოვი, ვიქტორ ბერეჟნოი და ავთანდილ ღოღობერიძე. დაპირისპირება ვიქტორ პანიუკოვის დუბლის წყალობით თბილისელთა გამარჯვებით, ანგარიშით — 2–1 დამთავრდა.[13]

თბილისის „დინამოს“ მაისურით საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატის ფარგლებში ბოლოჯერ 1954 წლის 22 აგვისტოს, საკავშირო ჩემპიონატის 26-ე ტურის კალენდარულ მატჩში, მოსკოვის „ლოკომოტივის“ წინააღმდეგ ითამაშა. დინამოელებმა თამაში ასეთი შემადგენლობით დაიწყეს: შოთა კიტია, ნიკოლოზ გოგლიძე, ჯუმბერ რუსაძე, იბრაჰიმ სარჯველაძე, რევაზ მახარაძე, გიორგი ანთაძე, ალექსანდრე კოტრიკაძე, კონსტანტინე გაგნიძე, ზაურ კალოევი, ავთანდილ ღოღობერიძე და ბორის ხასაია. შეხვედრა მოსკოველთა გამარჯვებით, ანგარიშით — 6–1 დამთავრდა.[14]

აღნიშნული შეხვედრის შემდეგ კიდევ ორჯერ გამოვიდა დინამოელთა რიგებში, ამჯერად საკავშირო თასის გათამაშების ფარგლებში გამართულ მეთექვსმეტედფინალურ მატჩებში სტალინოს „შახტიორის“ წინააღმდეგ 1954 წლის 12[15] და 13 სექტემბერს.[16]

სათამაშო კარიერის დამთავრების შემდეგ სამწვრთნელო საქმიანობა განაგრძო. სხვადასხვა დროს იყო თბილისის ახალგაზრდული საფეხბურთო სკოლის (1955–1958), ქუთაისის „ტორპედოს“ (1959), ტყიბულის „მეშახტის“ (1959–1961, 1965–1966), ფოთის „კოლხეთის“ (1962–1964), ხაშურის „ივერიას“ (1973–1974) და ბათუმის „დინამოს“ (1976–1978) მთავარი მწვრთნელი.[1]

გარდაიცვალა 1987 წლის 3 ნოემბერს თბილისში.[17][18][1]

საკლუბო სტატისტიკარედაქტირება

კლუბი სეზონი ჩემპიონატი თასი საერთ სულ შენიშვნა
მატჩი გოლი მატჩი გოლი მატჩი გოლი მატჩი გოლი წყარო კომ.
„დინამო“ თბილისი
 
1945 17 9 [19]
1946 16 8 5 1 [19]
1947 10 0 [19]
1948 26 6 1 0 [კომ. 2]
1949 8 0 [კომ. 3]
1950 35 6 [19]
1951 22 4 [20]
1952 2 0 [20]
1953 20 1 [კომ. 4]
1954 24 5 2 0 1 0 [20]
სულ 180 39 8 1
სულ ჯამში 180 39 8 1
წყარო: Footballfacts.ru.

მიღწევებირედაქტირება

 
გაზ. „ლელო“, 12 ოქტ. 1951

საკლუბორედაქტირება

  დინამო თბილისი
საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატი
  •   ვიცე-ჩემპიონი:1951, 1953
  •   ბრინჯაოს პრიზიორი: 1946, 1947, 1950
საბჭოთა კავშირის თასი
  •   ფინალისტი: 1946 [11]

ინდივიდუალურირედაქტირება

  • საბჭოთა კავშირის სპორტის დამსახურებული ოსტატი: 1951 [21][5]
33 საუკეთესო
  • №2: 1954
  • №3: 1951, 1952, 1953

საინტერესო ფაქტებირედაქტირება

 
გიორგი ანთაძე
  № 769

1938 წლიდან სწავლობდა საქართველის სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტში, შემდეგ გაიწვიეს წითელ არმიაში, მსახურობდა სხვადასხვა საჯარისო ნაწილში.[1] გიორგი ანთაძე ოთხჯერ იყო დასახელებული საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიაში.[22][23][24][კომ. 5]

თბილისის „დინამოს“ შემადგენლობაში საკავშირო ჩემპიონატისა და საკავშირო თასის გათამაშების ფარგლებში გიორგი ანთაძის ანგარიშზეა 41 გატანილი ბურთი, აქედან 40 მეტოქეთა და ერთიც საკუთარ კარში.[25]

პირველი ბურთი მან 1945 წლის 27 მაისს, საკავშირო ჩემპიონატის მე-2 ტურის კალენდარულ მატჩში, მინსკის „დინამოს“ წინააღმდეგ, მეკარე ანატოლი სტეცენკოს კარში, შეხვედრის მე-20 წუთზე გაიტანა,[26] ხოლო თავისი მე-40 და ბოლო ბურთი მეტოქის კარში ანთაძემ 1954 წლის 27 ივლისს, საკავშირო პირველობის, 22-ე ტურის კალენდარულ მატჩში, მინსკის „სპარტაკის“ წინააღმდეგ, მეკარე ალექსეი ხომიჩის კარში, შეხვედრის 52-ე წუთზე შეაგდო.[27]

მეტოქეთა კარში გატანილი 40 ბურთიდან, მას შვიდჯერ „დუბლი“ აქვს შესრულებული: მინსკის „დინამოს“ (27.05.1945), სტალინგრადის „ტრაქტორის“ (03.06.1945), ლენინგრადის „ზენიტის“ (27.07.1945, 15.09.1946), მოსკოვის „ლოკომოტივის“ (02.06.1948,[კომ. 6] 05.06.1950) და კიევის „დინამოს“ (09.06.1950) წინააღმდეგ გამართულ შეხვედრებში.[25]

რაც შეეხება მის ავტოგოლს, საკუთარი კარი მან 1954 წლის 22 აგვისტოს, მოსკოვის „ლოკომოტივთან“ გამართულ საკავშირო ჩემპიონატის 26-ე ტურის კალენდარულ მატჩში, შეხვედრის 76-ე წუთზე აიღო. თბილისელთა კარს ამ შეხვედრაში შოთა კიტია იცავდა.[28][29] ეს იყო საკავშირო პირველობის ფარგლებში ჩატარებული ბოლო შეხვედრა გიორგი ანთაძის საფეხბურთო კარიერაში.[14]

თბილისის „დინამოს“ ძირითად შემადგენლობაში საბჭოთა კავშირის ჩემპიონატისა დასაკავშირო თასის გათამაშების ფარგლებში ჩატარებულ 188 შეხვედრაში მსაჯებმა მას ორი ყვითელი და ერთი წითელი ბარათი უჩვენეს. გიორგი ანთაძემ დინამოელები მოედანზე გუნდის კაპიტნის სამკლაურით ექვსჯერ გაიყვანა.[25]

1956 წელს დაამთავრა საქართველის სასოფლო-სამეურნეო ინსტიტუტი. 1975 წლიდან იყო საქართველოს სპორტსახკომის ფეხბურთის სამმართველოს ოსტატთა გუნდების უფროსი მწვრთნელი.[1]

1956 წლის დეკემბერში ფოთის „ვოდნიკის“ სტადიონზე გაიმართა მატჩი ადგილობრივ ნაკრებ გუნდსა და ქალაქის ვეტერან ფეხბურთელებს შორის, რომლებიც წინათ რესპუბლიკის წამყვან გუნდებში თამაშობდნენ. შეხვედრამ დიდი ინტერესი გამოწვია. გულშემატკივართა შორის იყვნენ ძველი ფეხბურთელები, რომლებიც თავის დროზე ფოთის სპორტულ პრესტიჟს იცავდენ ინგლისელ მეზღვაურებთან შეხვედრებში (ი. ყურუა, ძმები გოგინავები, ა. თურქიანი, გ. ხორავა, მ. გვალია და სხვ.). მატჩის სანახავად მოვიდა ფეხბურთის გულშემატკივარი 1908 წლიდან ლ. განგია. ვეტერანთა შემადგენლობაში იყვნენ ვლადიმერ ჯორბენაძე, ვ. კინწურაშვილი, ოთარ კინწურეიშვილი, ლუარსაბ ლოლაძე, ბორის პაიჭაძე, ავთანდილ პაიჭაძე, აკაკი ყალიჩავა, გიორგი ანთაძე და სხვები.[კომ. 7] თამაში დამთავრდა ანგარიშით 5–2 ვეტერანთა სასარგებლოდ.[30][31]

1958 წელს გამომცემლობა „საბჭოთა საქართველომ“ გამოსცა გიორგი ანთაძის წიგნი „ფეხბურთელის მოგონებანი“, სადაც ავტორი პროფესიული თვალით ახასიათებს იმ გუნდებს, რომელთანაც თბილისის დინამოელებს მოუხდათ შეხვედრა.[32]

ლიტერატურარედაქტირება

ბიბლიოგრაფიარედაქტირება

პერიოდიკარედაქტირება

რესურსები ინტერნეტშირედაქტირება

კომენტარებირედაქტირება

  1. აღნიშნული წყაროს მიხედვით ჯამში 208 მატჩი და 48 გოლი (აქედან 177 და 40 — საჩემპიონატო, 17 და 5 — სათასო, 14 და 3 — საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრებში ჩატარებული მატჩები და გოლები) — აკოფოვი, გ.; ენუქიძე, ჯ., ფეხბურთი – 89 : ცნობარი, თბ.: საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა, 1989. — გვ. 101.
  2. აღნიშნული წყაროს მიხედვით 26 მატჩი და 8 გოლი — აკოფოვი, გ.; ენუქიძე, ჯ., ფეხბურთი – 89 : ცნობარი, თბ.: საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა, 1989. — გვ. 86.
  3. აღნიშნული წყაროს მიხედვით 7 მატჩი — აკოფოვი, გ.; ენუქიძე, ჯ., ფეხბურთი – 89 : ცნობარი, თბ.: საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა, 1989. — გვ. 86.
  4. აღნიშნული წყაროს მიხედვით 18 მატჩი გოლის გარეშე — აკოფოვი, გ.; ენუქიძე, ჯ., ფეხბურთი – 89 : ცნობარი, თბ.: საქ. კპ ცკ-ის გამ-ბა, 1989. — გვ. 87.
  5. საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სიის შედგენა ხდებოდა საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის სეზონის შედეგების მიხედვით 1926 წლიდან არარეგულარულად, ხოლო 1948 წლიდან — ყოველწლიურად (1954 წლის გარდა).
  6. აღნიშნული მატჩი დინამოელებმა ანგარიშით — 9–2 მოიგეს. ამ შეხვედრაში ანთაძის „დუბლის“   49'70' გარდა, „ჰეთ-თრიკი“ გაიფორმეს გაიოზ ჯეჯელავამ   43'73'86' და ანდრო ზაზროევმა   1'63'79'.
  7. სხვადასხვა მიზეზების გამო თამაშზე ვერ ჩამოვიდნენ ცნობილი ფოთელი ფეხბურთელები — გრიგოლ გაგუა, ასლან ხარბედია, აკაკი ელიავა, ვლადიმერ ბერძენიშვილი, ჯანსუღ კინწურეიშვილი და ტიტე ჯორჯიკია.

სქოლიორედაქტირება

  1. 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 გიორგი ანთაძე // „ლელო“, 5 ნოემბერი, 1987, № 213 (9624), გვ. 4.
  2. აკოფოვი, გ.; ენუქიძე, ჯ., 1989, გვ. 94
  3. Москва 2–1 Польша // 14.05.1952. Москва. Центральный стадион «Динамо». Зрителей: 55 000. Footballfacts.ru. ციტირების თარიღი: 2 აპრილი, 2022
  4. Москва 1–1 Венгрия // 24.05.1952. Москва. Центральный стадион «Динамо». Зрителей: 60 000. Footballfacts.ru. ციტირების თარიღი: 2 აპრილი, 2022
  5. 5.0 5.1 Николаев, Эрнест. Футбола славные сыны. Заслуженные мастера спорта // «Футбольный курьер», 02–09.02.1993, № 2 (75), გვ. 12.
  6. Винокуров В. И., 1972, გვ. 274
  7. Соскин А. М., 1972, გვ. 274
  8. «Динамо» Тбилиси 4–1 «Форвёртс» Берлин // 20.06.1954. Тбилиси. Стадион «Динамо». Зрителей: 40 000. Footballfacts.ru. ციტირების თარიღი: 2 აპრილი, 2022
  9. აკოფოვი, გ.; ენუქიძე, ჯ., 1989, გვ. 101
  10. გიორგი ანთაძე — 100. fcdinamo.ge. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2022-04-03. ციტირების თარიღი: 2 აპრილი, 2022
  11. 11.0 11.1 «Спартак» Москва 3–2 «Динамо» Тбилиси // 20.10.1946. Кубок СССР 1946. Финал. Москва, Центральный стадион «Динамо». Зрителей: 70 000. Footballfacts.ru. ციტირების თარიღი: 31 მარტი, 2022
  12. Антадзе Георгий Самсонович. dinamo-tbilisi.ru. ციტირების თარიღი: 2 აპრილი, 2022
  13. «Динамо» Тбилиси 2–1 «Динамо» Ленинград // 13.05.1945. Тбилиси. Стадион «Динамо». Зрителей: 30 000. Footballfacts.ru. ციტირების თარიღი: 31 მარტი, 2022
  14. 14.0 14.1 «Локомотив» Москва 6–1 «Динамо» Тбилиси // 22.08.1954. Москва. МСА ЦС «Динамо». Footballfacts.ru. ციტირების თარიღი: 31 მარტი, 2022
  15. «Шахтёр» Сталино 2–2 «Динамо» Тбилиси // 12.09.1954. Сталино. Центральный стадион «Шахтёр». Зрителей: 35 000. Footballfacts.ru. ციტირების თარიღი: 31 მარტი, 2022
  16. «Шахтёр» Сталино 1–0 «Динамо» Тбилиси // 13.09.1954. Сталино. Центральный стадион «Шахтёр». Зрителей: 30 000. Footballfacts.ru. ციტირების თარიღი: 31 მარტი, 2022
  17. გიორგი ანთაძის ნეკროლოგი // „ლელო“, 4 ნოემბერი, 1987, № 212 (9623), გვ. 4.
  18. გ. ს. ანთაძის დამკრძალავი კომისიისაგან // „ლელო“, 5 ნოემბერი, 1987, № 213 (9624), გვ. 1.
  19. 19.0 19.1 19.2 19.3 აკოფოვი, გ.; ენუქიძე, ჯ., 1989, გვ. 86
  20. 20.0 20.1 20.2 აკოფოვი, გ.; ენუქიძე, ჯ., 1989, გვ. 87
  21. აკოფოვი, გ.; ენუქიძე, ჯ., 1989, გვ. 106
  22. 33 лучших футболистов сезона в СССР. ru.unionpedia.org. ციტირების თარიღი: 12 აპრილი, 2022
  23. საბჭოთა კავშირის წლის 33 საუკეთესო ფეხბურთელის სია. dic.academic.ru. ციტირების თარიღი: 12 აპრილი, 2022
  24. Всё о футболе. Страны. Клубы. Турниры. Футболисты. Тренеры. Судьи. М.: "Физкультура и спорт", 1972. — გვ. 274. ციტირების თარიღი: 12 აპრილი, 2022
  25. 25.0 25.1 25.2 Антадзе Георгий Самсонович. Игры. Footballfacts.ru. ციტირების თარიღი: 31 მარტი, 2022
  26. «Динамо» Тбилиси 5–0 «Динамо» Минск // 27.05.1945. Тбилиси. Стадион «Динамо». Зрителей: 30 000. Footballfacts.ru. ციტირების თარიღი: 31 მარტი, 2022
  27. «Спартак» Минск 3–2 «Динамо» Тбилиси // 29.07.1954. Минск. Стадион «Динамо». Зрителей: 25 000. Footballfacts.ru. ციტირების თარიღი: 31 მარტი, 2022
  28. „ა“ კლასის ოსტატთა შეხვედრები. „ლოკომოტივი“ (მოსკოვი) — „დინამო“ (თბილისი) // „ლელო“, 25 აგვისტო, 1954, № 68 (770), გვ. 4.
  29. «Локомотив» Москва 6–1 «Динамо» Тбилиси. С.Савин (судья всесоюзной категории). газета «Советский спорт», 25.08.1954. fc-dynamo.ru. ციტატა: „Лядин посылает мяч вдоль ворот динамовцев, а набежавший Антадзе, пытаясь перехватить его, забивает гол в собственные ворота.“ ციტირების თარიღი: 31 მარტი, 2022
  30. თამაშობენ „მოხუცები“. „ლელო“, 16 დეკემბერი, 1956, № 101 (1011), გვ. 4. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2022-04-02. ციტირების თარიღი: 15 აპრილი, 2022
  31. თამაშობენ „მოხუცები“. „ლელო“, 16 დეკემბერი, 1956, № 101 (1011), გვ. 4. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2022-04-02. ციტირების თარიღი: 15 აპრილი, 2022
  32. გურნელი, ბ. „ფეხბურთელის მოგონებანი“ // „ლელო“, 9 სექტემბერი, 1958, № 108 (1278), გვ. 4.