მთავარი მენიუს გახსნა

დელტა-ამაკუროს შტატი (ესპ. Estado Delta Amacuro) — შტატი ვენესუელაში, მდებარეობს ორინოკოს დელტაზე. ჩრდილოეთით ესაზღვრება პარიის ყურე და ატლანტის ოკეანე, სამხრეთით — ბოლივარის შტატი, აღმოსავლეთით — ატლანტის ოკეანე და გაიანა, დასავლეთით — მონაგასის შტატი. დედაქალაქია ტუკუპიტა.

დელტა-ამაკუროს შტატი
Estado Delta Amacuro
Delta del Orinoco 110514-15.JPG
დროშა გერბი
Flag of Delta Amacuro State.svg Escudo de el estado Delta Amacuro.svg

ქვეყანა ვენესუელის დროშა ვენესუელა
ადმ. ცენტრი ტუკუპიტა
შიდა დაყოფა ანტონიო-დიასის მუნიციპალიტეტი, კასაკოიმის მუნიციპალიტეტი, პედერნალესის მუნიციპალიტეტი და Tucupita
კოორდინატები 8°37′56″ ჩ. გ. 61°07′00″ დ. გ. / 8.63227889° ჩ. გ. 61.11694306° დ. გ. / 8.63227889; -61.11694306
დაარსდა 1991
ფართობი 40 200 კმ²
ცენტრის სიმაღლე 4 მეტრი
მოსახლეობა 152 700 კაცი (2007)
სასაათო სარტყელი UTCUTC-04:30
ISO 3166 კოდი VE-Y[1]
ოფიციალური საიტი http://www.cojedes.gob.ve/
Delta Amacuro in Venezuela.svg

შტატის მთლიანი ფართობი 40 200 კმ²-ია, მოსახლეობა კი 2007 წლის მონაცემებით 152 700 ადამიანს შეადგენს.

ისტორიარედაქტირება

ამერიკაში ევროპელთა გამოჩენადე ამ რეგიონში ვარაოს ხალხი ცხოვრობდა. დელტისგან სიშორის წყალობით, ისინი მნიშვნელოვან დამოიკიდებლობას ინარჩუნებდნენ ჯერ ევროპელი, ხოლო შემდეგ კრეოლი კოლონიზატორებისაგან.

1498 წლის 1 აგვისტოს, დელტის სანაპიროს მოადგა ქრისტეფორე კოლუმბი, რომელიც მესამე ამერიკულ მოგზაურობაში იმყოფებოდა. ის წერდა მაკარეოს შესახებ, ხმაურის, რომელსაც იწვევდა დიდი მდინარის (ორინოკო) ოკეანესთან შერთვა.

1531 წლის ივნისიდან ამ ტერიტორიას იკვლევდა დიეგო დე ორდასი, როდესაც მან რამდენიმე გემით ორინოკოს ზედა დინებაში შეცურა.[2] XVI საუკუნეში რეგიონში იმოგზაურა ანტონიო ბერიომ. მისი შვილი, ფერნანდო დე ბერიო კი ამ არეალში ელდორადოს საძიებელ ექსპედიციებს აწყობდა.

დელტა ახალი ანდალუსიის ნაწილს წარმოადგენდა. რეგიონში მოგზაურობისას ალექსანდერ ფონ ჰუმბოლდტი წერდა, რომ ერთადერთი ადგილობრივი ხალხი მთელს პროვინციაში, რომელიც ჯერ კიდევ ინარჩუნებდა თავისუფლებას ესპანელებისაგან ვარაო იყო. როგორც ის აღნიშნავდა, ხალხის თქმით ვარაოს რაოდენობა 6 000-7 000 ადამიანს შეადგენდა, თუმცა მისი ვარაუდით რეალური რიცხვი უფრო ნაკლები იყო.

ვენესუელის დამოუკიდებლობის შემდეგ, რეგიონი გაიანის პროვინციის შემადგენლობაში შევიდა.

1884 წლის 27 თებერვალს დელტა ფედერალური ტერიტორია გახდა და ის შედგებოდა მანოასა და გუსმან-ბლანკოს რაიონებისგან. ტერიტორია სულ მალე ბოლივარის შტატს მიუერთეს. 1901 წელს კი იგი კვლავ ფედერალური ტერიტორია ხდება. XX საუკუნის 30-იან წლებში რეგიონში მოდის კათოლიკე მისიონერი ბარალი და აარსებს რელიგიურ მისიებსა და სკოლებს. მანვე გამოაქვეყნა ერთ-ერთი პირველი შრომები ვარაოს ენის შესახებ.[3] 1991 წლის 3 აგვისტოს დელტა შტატი ხდება.

ბოლო დეკადაში, დელტა-ამაკუროს ნავთობის სექტორში სამუშაოს ძებნის მიზნით შეინიშნება მიგრაცია.

 
კასაკოიმის მუნიციპალიტეტში მდებარე გაიანის ესპანური ციხესიმაგრე

ეკონომიკარედაქტირება

მთავარი ეკონომიკური აქტივობებია მეთევზეობა, მესაქონლეობა, ნავთობმოპოვება და გადამუშავება. მინერალური რესურსები მოიცავს ნავთობსა და ტორფს. შეინიშნება ტურიზმის მცირე გამოვლინება.

მუნიციპალიტეტებირედაქტირება

დელტა-ამაკუროს შტატი იყოფა 4 მუნიციპალიტეტად:

მუნიციპალიტეტი დედაქალაქი ფართობი
კმ²
მოსახლეობა
2001
მდებარეობა
ანტონიო-დიასი კურუაპო 22.746,49 19.308  
კასაკოიმა სიერა-იმატაკა 2.920,69 29.200  
პედერნალესი პედერნალესი 3.537 6.990  
ტუკუპიტა ტუკუპიტა 10.996 72.856  

იხილეთ აგრეთვერედაქტირება

რესურსები ინტერნეტშირედაქტირება

სქოლიორედაქტირება

  1. MusicBrainz — 2000.
  2. Urs Bitterli: Die Entdeckung Amerikas (1999). p. 282
  3. Warao studies (report in German from Tübingen University