ემილი ბრონტე (ინგლ. Emily Jane Brontë , დ. 30 ივლისი, 1818, თორნტონი, იორკშირის საგრაფო — გ.19 დეკემბერი, 1848, ჰაუორთი) — ინგლისელი პოეტი, რომან „ქარიშხლიანი უღელტეხილის“ ავტორი.

ემილი ბრონტე
Emily Brontë by Patrick Branwell Brontë restored.jpg
დაბადების თარიღი 30 ივლისი, 1818(1818-07-30)[1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] [11] [12]
დაბადების ადგილი The Brontë Birthplace[13]
გარდაცვალების თარიღი 19 დეკემბერი, 1848(1848-12-19)[14] [1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [15] [8] [9] [10] [16] [11] [12] (30 წლის)
გარდაცვალების ადგილი ჰაუორტი, ინგლისი
დასაფლავებულია St Michael and All Angels' Church, Haworth
ფსევდონიმი Ellis Bell[17] [18]
საქმიანობა პოეტი[17] , რომანისტი[17] , მწერალი[19] , მასწავლებელი და გუვერნანტი
ენა ინგლისური ენა[1]
მოქალაქეობა Flag of the United Kingdom.svg დიდი ბრიტანეთის და ირლანდიის გაერთიანებული სამეფო
ალმა-მატერი Cowan Bridge School და Pensionnat de Demoiselles
ჟანრი გამოგონილი ისტორია[20] და პოეზია[20]
Magnum opus ქარიშხლიანი უღელტეხილი და Poems by Currer, Ellis, and Acton Bell
მეუღლე [21]
ხელმოწერა Brontë sisters' signatures as Currer, Ellis and Acton Bell.jpg

ბიოგრაფიარედაქტირება

ემილი ბრონტე 1818 წლის 30 ივლისს მოევლინა ქვეყანას სოფელ თორნტონში, იორკშირის საგრაფოს აღმოსავლეთ ნაწილში, ჩრდილოეთ ინგლისში მარია ბრანუელისა და პატრიკ ბრონტეს ოჯახში. ექვსი დედმამიშვილიდან მეხუთე იყო. ორი უფროსი და მარია და ელიზაბეთი ბავშვობაშივე გარდაეცვალა. 1820 წელს ემილის უმცროსი დის, ენის, დაბადებიდან მოკლე ხანში ოჯახი რვა მილის მოშორებით, ჰაუორთში გადავიდა საცხოვრებლად, სადაც პატრიკი მუდმივ ვიკარად დაინიშნა. აქვე ეზიარნენ ბავშვები ლიტერატურის ხელოვნებას. 1821 წლის სექტემბერში დედის გარდაცვალების შემდეგ, როდესაც ემილი 3 წლის იყო, უფროსი დები მარია, ელიზაბეთი და შარლოტი პასტორ უილსონის ქალთა სკოლაში გაგზავნეს, სადაც გოგონებმა ის ძალადობა და სიდუხჭირე განიცადეს, რაც მოგვიანებით შარლოტმა თავის ჯეინ ეარში აღწერა.

ექვსი წლისა რომ შესრულდა, ემილიც დებს შეუერთდა, თუმცა მცირე ხნით. როდესააც სკოლას ტიფის ეპიდემია მოედო, მარია და ელიზაბეთი დაავადდნენ, მარიას სავარაუდოდ ტუბერკულოზიც ჰქონდა; ამიტომ ის შინ გაგზავნეს, სადაც აღესრულა კიდეც. მოგვიანებით, 1825 წლის ივნისში, ემილის შარლოტსა და ელიზაბეთთან ერთად სკოლის დატოვებამ მოუწიათ. შინ დაბრუნებიდან მოკლე ხანში ელიზაბეთი გარდაიცვალა.

ემილიმ და ენმა, ძმა ბრენდუელისა და უფროსი და შარლოტს მსგავსად, „ინგლისური ციკლის“ რომანტიკულ ნაწარმოებებს რომ ქმნიდნენ, საკუთარი წარმოსახვითი სამყარო, გონდალი შექმნეს, რომელიც მათი პოეტური შთაგონების წყაროდ იქცა.

ემილი 1848 წლის 19 დეკემბერს 30 წლის ასაკში ჯანმრთელობის გაუარესებული მდგომარეობის გამო გარდაიცვალა. მას ღრმად სწამდა, რომ სუსტი ჯანმრთელობა მათი ოჯახური პირობებით იყო გამოწვეული; სანიტარული ნორმების არარსებობამ და მკაცრმა კლიმატმა განაპირობა მისი დების დაავადმყოფება და ნაადრევი გარდაცვალებაც.

შემოქმედებარედაქტირება

  • „ქარიშხლიანი უღელტეხილი“ 1847 წ. აღნიშნული რომანი ქართულ ენაზე თარგმნილია ორგზის: ასმათ ლეკიაშილისა 2008 წ. და ლევან ინასარიძის მიერ 2016 წ.
  • ლექსები

ლიტერატურარედაქტირება

  • Emily Brontë, Charles Simpson
  • In the Footsteps of the Brontës, Ellis Chadwick
  • The Oxford Reader’s Companion to the Brontës, Christine Alexander & Margaret Smith

სქოლიორედაქტირება

  1. 1.0 1.1 1.2 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011.
  2. 2.0 2.1 SNAC — 2010.
  3. 3.0 3.1 ბროდვეის ინტერნეტ მონაცემთა ბაზა — 2000.
  4. 4.0 4.1 Find a Grave — 1996.
  5. 5.0 5.1 IMSLP — 2006.
  6. 6.0 6.1 Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  7. 7.0 7.1 Discogs — 2000.
  8. 8.0 8.1 BD Gest'
  9. 9.0 9.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
  10. 10.0 10.1 Vegetti Catalog of Fantastic Literature
  11. 11.0 11.1 GeneaStar
  12. 12.0 12.1 Babelio — 2007.
  13. National Heritage List for England
  14. Deutsche Nationalbibliothek, Staatsbibliothek zu Berlin, Bayerische Staatsbibliothek et al. Record #118638017 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016.
  15. CERL ThesaurusConsortium of European Research Libraries.
  16. Gran Enciclopèdia CatalanaGrup Enciclopèdia Catalana, 1968.
  17. 17.0 17.1 17.2 Blain V., Grundy I., Clements P. The Feminist Companion to Literature in English: Women Writers from the Middle Ages to the Present — 1990. — P. 140.
  18. Czech National Authority Database
  19. Library of the World's Best Literature / C. D. Warner — 1897.
  20. 20.0 20.1 http://id.loc.gov/authorities/names/n79018755
  21. The Emily Bronte mysteryDublin: 1998.

კატეგორია:დაბადებული 30 ივლისი კატეგორია:გარდაცვლილი 19 დეკემბერი