მთავარი მენიუს გახსნა

დერუკი/ დეროკი/ ადერუკ — ქართული წყაროებით, ქართლის (იბერიის) მეფე ორმეფობის დროს.

დეროკი
მცხეთის იბერიის მეფე
მმართ. წლები: 103113[1]
103113[2]
119128[3]
120-იანი წლები[4]
დინასტია: არშაკუნიანები

ლეონტი მროველის „ცხოვრება ქართველთა მეფეთა“ მიხედვით: მცხეთის იბერიის მეფე, არმაზელის ძე. მეფობდა 103-დან 113 წლამდე.

ქართული ქრონიკა მის შესახებ მცირე ინფორმაციას ფლობს. ვიცით მხოლოდ მისი ერთობლივი მეფობის შესახებ – შიდა ქალაქს, მცხეთის იბერიის მეფე, ამაზასპ I-თან ერთად. იგი გარდაიცვალა 113 წელს, ათ წლიანი მმართველობის შემდეგ, სომხეთის ვასალური დამოკიდებულების ქვეშ.

მას ჰყავდა ერთადერთი ძე:

მირდატ I, მცხეთის იბერიის მეფე.

ისტორიული წყაროებირედაქტირება

„მოქცევაჲ ქართლისაჲ“ (შატბერდის კრებულის 1979 წლის გამოცემიდან)[5]
 
„იე~. და მეფობდა იმიერ ამაზასპ და ამიერ -- დერუკ.“
ლეონტი მროველი „ცხოვრება ქართველთა მეფეთა“[6]
 
მეთოთხმეტე მეფენი, ამაზასპ და დეროკ, ძენი აზორკ და არმაზელისნი, არშაკუნიანნი
და შემდგომად მათსა მეფობდეს შვილნი მათნი: არმაზს - ფარსმან ქუელი და შინა ქართლსა - მირდატ.“
ვახუშტი ბატონიშვილი „საქართველოს ძველი ისტორია“[7]
 
იდ. მეფენი ამზასპ და დეროკ ი წელი მეფეს
და მეფენი იქმნენ მცხეთას არმაზელის ძე ამზასპ და არმაზს აზორქის ძე დეროკ. ხოლო მეფობდნენ ესენი უშფოთველად და შემდგომად მოკუდნენ დასაბამით წჲბ, ქესა რიგ, ქარ ტჟზ.“
თეიმურაზ ბატონიშვილი „ისტორია დაწყებითგან ივერიისა, ესე იგი გიორგიისა, რომელ არს სრულიად საქართველოჲსა“[8]
 
„ႨႤ. დეროკ I, ძეჲ აზორკ I-სა და ამზასპ პირველი, ძეჲ არმაზელ I-სა.“
პავლე ინგოროყვა «ძველი ქართული მატიანე „მოქცევაჲ ქართლისაჲ“ და ანტიკური ხანის იბერიის მეფეთა სია»[9]
 
„17. მეფე ამაზასპ I
17-ა. თანა-მეფე (არმაზელი პიტიახში): ადერუკ“
წინამორბედი:
არმაზელ
ქართლის მეფე
103113 [10]
შემდეგი:
მირდატ I
წინამორბედი:
აზორკი
საქართველოს მეფე
103113 [11][12]
შემდეგი:
ფარსმან II ქველი
წინამორბედი:
აზორკ I
ივერიის მეფე
119128 [13]
შემდეგი:
ფარსმან II ქველი
წინამორბედი:
არმაზაერი
იბერიის მეფე
120-იანი წლები
შემდეგი:
ფარსმან-ავაზ

იხილეთ აგრეთვერედაქტირება

ლიტერატურარედაქტირება

  • Меликишвили Г. А., К истории древней Грузии, Тб., 1959
  • ქსე, ტ. 3, გვ. 478, თბ., 1978
  1. „ქართლის ცხოვრება“ სიმონ ყაუხჩიშვილის რედაქციით (ტომი I, 1955.)
  2. ვახუშტის ბატონიშვილი „საქართველოს ისტორია“
  3. თეიმურაზ ბატონიშვილი „ისტორია დაწყებითგან ივერიისა, ესე იგი გიორგიისა, რომელ არს სრულიად საქართველოჲსა“
  4. პავლე ინგოროყვა „ძველი ქართული მატიანე "მოქცევაჲ ქართლისაჲ" და ანტიკური ხანის იბერიის მეფეთა სია“
  5. მოქცევაჲ ქართლისაჲ (შატბერდის კრებულის 1979 წლის გამოცემიდან)
  6. ლეონტი მროველი „ცხოვრება ქართველთა მეფეთა“
  7. საქართველოს ძველი ისტორია
  8. თეიმურაზ ბატონიშვილი „ისტორია დაწყებითგან ივერიისა, ესე იგი გიორგიისა, რომელ არს სრულიად საქართველოჲსა“
  9. პავლე ინგოროყვა „ძველი ქართული მატიანე "მოქცევაჲ ქართლისაჲ" და ანტიკური ხანის იბერიის მეფეთა სია“
  10. „ქართლის ცხოვრება“ სიმონ ყაუხჩიშვილის რედაქციით (ტომი I, 1955.)
  11. ვახუშტის ბატონიშვილი „საქართველოს ისტორია“
  12. საქართველოს ძველი ისტორია
  13. თეიმურაზ ბატონიშვილი „ისტორია დაწყებითგან ივერიისა, ესე იგი გიორგიისა, რომელ არს სრულიად საქართველოჲსა“