მთავარი მენიუს გახსნა

გამარ ჰაჯიაღა ყიზი ალმასზადე (აზერ. Qəmər Hacıağa qızı Almaszadə დ. 10 მარტი 1915 — გ. 7 აპრილი 2006) — აზერბაიჯანელი საბჭოთა ბალერინა, ბალეტმაისტერი და პედაგოგი. სსრკ სახალხო არტისტი ქალი (1959). აზერბაიჯანის პირველი ბალერინა.

გამარ ჰაჯიაღა ყიზი ალმასზადე
Gamar almazade49 3.jpg
დაბ. თარიღი 10 მარტი 1915
ბაქო, აზერბაიჯანი
გარდ. თარიღი 7 აპრილი 2006
ბაქო, აზერბაიჯანი

ბიოგრაფიარედაქტირება

გამარ ალმასზადე დაიბადა 1915 წლის 10 მარტს ბაქოში აკუშერის ოჯახში. პირველად შევიდა ბალეტზე 6 წლის ასაკში, კერძო სტუდიაში (მოგვიანებით კი ოპერის თეატრთან არსებულ სკოლაში, დღეს ბაქოს ქორეოგრაფიული სასწავლებელი).

სწავლის დასრულების შემდეგ 1930 წლიდან ბალერინა — მ. ახუნდოვის სახელობის აზერბაიჯანის ოპერისა და ბალეტის თეატრში. 1932 წელს ითამაშა მეორე სახის როლი რ. გლიერის „შაჰსენემის“ ოპერაში.

1933-1936 წლებში სწავლობდა ლენინგრადის ქორეოგრაფიულ ტექნიკუმში (დღეს ა. ვაგანოვას სახელობის რუსული ბალეტის აკადემია), მ. რომანოვა (ულანოვას) (ბალერინა გ. ულანოვას დედის) კლასში.

1936 წლიდან — მ. ახუნდოვის სახელობის აზერბაიჯანის ოპერისა და ბალეტის თეატრის სოლისტი ქალი.

 
გ. ალმასზადეს და ა. ბადალბეილის ქორწილი, 1931 წელი.

1937 წელს სათავეში ჩაუდგა აზერბაიჯანის ფილარმონიასთან არსებულ სიმღერისა და ცეკვის აზერბაიჯანის სახელმწიფო ანსამბლს, ხელმძღვანელობდა ანსამბლის საცეკვაო ჯგუფს, დგავდა სახალხო ცეკვებს. მონაწილეობდა ექსპედიციებში აზერბაიჯანის ტერიტორიაზე კომპოზიტორ უ. ჰაჯიბეკოვის ხელმძღვანელობით სახალხო ცეკვების შეგროვების მიზნით, რათა შემდგომ დაედგათ დიდ სცენაზე.[1].

1953 წლიდან — მ. ახუნდოვის სახელობის აზერბაიჯანის ოპერისა და ბალეტის თეატრის მთავარი ბალეტმეისტერი, 1972 წლიდან კი — საბალეტო დასის სამხატვრო ხელმძღვანელი. იმყოფებოდა გასტროლებზე საფრანგეთში, ინდოეთში და ნეპალში.[2].

მემორიალური დაფა სახლზე, რომელშიც ცხოვრობდა გამარ ალმასზადე 1937-2006 წლებში. 1936 წლიდან ასწავლიდა ბაქოს ქორეოგრაფიულ სასწავლებელში, შემდგომ გახდა მისი დირექტორი (1990-იანი წლების ბოლომდე).

1970 წელს მოწვეულ იქნა ერაყის კულტურის სამინისტროს მიერ ბაღდადში, სადაც მისი ხელმძღვანელობით დაარსდა ერაყის სახალხო ცეკვების ანსამბლი.[3]

აზერბაიჯანის ბალეტთან დაკავშირებული რამდენიმე სტატიის ავტორი.[4]

1945 წლიდან საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის წევრი.

1931 წელს იქორწინა აფასიაბ ბადალბეილიზე, მაგრამ მათი ოჯახი დაიშალა ბალეტ „ქალწულის კოშკზე“ ერთობლივი მუშაობის პროცესში (1940).[5]

გარდაიცვალა 2006 წლის 7 აპრილს. დაკრძალულია ბაქოში, საპატიო დაკრძალვის ხეივანში.

სქოლიორედაქტირება