დენუდაცია: განსხვავება გადახედვებს შორის

არ არის რედაქტირების რეზიუმე
[შემოწმებული ვერსია][შემოწმებული ვერსია]
No edit summary
No edit summary
[[ფაილი:Canisteo valley 1453.JPG|მინი|300პქ|[[პენეპლენი]], რომელმაც მეოთხეულში გამყინვარება განიცადა და საბოლოოდ დაბალმთიან [[პლატო]]დ გადაიქცა]]
'''დენუდაცია''' ({{lang-la|denudatio — გაშიშვლება}}) — [[ხმელეთი|დედამიწის ზედაპირის]] ხანგრძლივი ფიზიკურ-ქიმიური ხანგრძლივი პროცესი, რომელსაც როგორც წესი, მოჰყვება ხმელეთის ამა თუ იმ მონაკვეთის მეტნაკლებად მოსწორება. დენუდაცია [[ქანი (გეოლოგია)|ქანების]] გამოფიტვის პროდუქტების ჩამორეცხვა და გადაადგილებაა [[წყალი|წყლის]], [[ქარი]]ს, [[ყინული]]ს ან უშუალოდ [[გრავიტაცია|სიმძიმის ძალის]] ზეგავლენით, დედამიწის ზედაპირის დადაბლებული ადგილებისაკენ. მის ტემპსა და ხასიათზე დიდ გავლენას ახდენს [[ტექტონიკა|ტექტონიკური]] მოძრაობა.
 
დენუდაციის პროცესზე გავლენას ახდენს ასევეაგრეთვე დედამიწის ზედაპირის ძალებიც ([[ეგზოგენური პროცესები]]). სიმძიმის ძალის ზემოქმედების შედეგად მთის ციცაბო კალთებიდან ცვივა მცირე ზომის ნატეხი [[ქანი (გეოლოგია)|ქანები]], რომელსაც ხშირად ერთვის [[ზვავი]]. შემდეგ [[მყინვარი|მყინვარებს]] გადააქვთ ნატეხები ზემოდან ქვემოთ.
 
[[ზღვა|ზღვისა]] და [[ტბა|ტბის]] ტალღებიც ხშირად ახდენენ სანაპიროს წარეცხვას ([[აბრაზია]]). დედამიწის უსწორმასწოროებანი განიცდის ასევე მუდმივი ან დროებითი ნაკადების გავლენას, ხოლო წვიმის წყლები აწარმოებენ მთის ფერდობების წარეცხვას, ამ პროცესს [[ეროზია (გეოლოგია)|ეროზია]] ჰქვია. ყოველივეს შედეგად მთის ნაწილები დაბლდება, ხოლო დადაბლებები ივსება. ფართო გაგებით ყველა ამ პროცესს დენუდაცია ეწოდება. მაგ., დენუდაცია დაფიქსირებულია დიდი ბალხანის მთებში ([[აზია]]).