მთა: განსხვავება გადახედვებს შორის

308 ბაიტი დაემატა ,  6 წლის წინ
არ არის რედაქტირების რეზიუმე
(Bot: Migrating 136 interwiki links, now provided by Wikidata on d:q8502 (translate me))
[[ფაილი:Damavand in winter.jpg|300px|thumbმინი|მთა [[დემავენდი]], [[ირანი]]]]
[[ფაილი:Mt Saint Elias NOAA 2102.jpg|მინი|[[წმინდა ილიას მთა]]]]
[[ფაილი:Aiguille du Dru 3.jpg|მინი|[[პტი-დრიუ]], [[საფრანგეთის ალპები|საფრანგეთის ალპებში]]]]
'''მთა''' — მნიშვნელოვანი სიდიდის იზოლირებული ბუნებრივი ამაღლება ხმელეთის მეტნაკლებად მოვაკებულ ზედაპირზე. მისი ელემენტებია:''მწვერვალი'' - უმაღლესი წერტილის მიმდებარე ზედაპირი; ''ძირი'' - ფუძე ზედაპირის მკაფიოდ გამოსახული გარდატეხის ხაზი, რომელიც უწყვეტად შემოფარგლავს მთას; ''კალთები'' - მწვერვალიდან მთის ძირამდე დაშვებული ფერდობი. განარჩევენ ''მაღალ (ალპურ)'', ''საშუალო სიმაღლისა'' და ''დაბალ მთებს'' რელიეფით, [[ფლორა|ფლორით]] და [[ფაუნა|ფაუნით]]. ასეთი დაყოფა პირობითია, რადგან სიმაღლითა ერთიანი, საყოველთაოდ მიღებული გრადიცია არ არსებობს, იგი იცვლება [[გეოგრაფიული განედი]]სა [[კლიმატი|კლიმატური პირობების]] (უმთავრესად [[თოვლის მიჯნა|თოვლის მიჯნის]] სიმაღლის) შესაბამისად. ასეთი დაყოფა მოსახერხებელია ერთნაირ გეოგრაფიულ პირობებში მდებარე მთების შესადარებლად და გამართლებულია იმით, რომ მათ ერთმანეთისაგან განსხვავებული მორფოლოგიური სახე აქვთ: მაღალ მთებს ახასიათებს ძველი და თანამედროვე გამყინვარებისა და ინტენსიური ფიზიკური გამოფიტვისაგან დაკბილული მწვერვალები, გაშიშვლებული ციცაბო კალთები (მის კალთებზე არ იზრდება არც მცენარეულობა და არც ცხოველები ბინადრობენ.), ხოლო საშუალო და დაბალ მთებს - მომრგვალებული მწვერვალები, გლუვი, დამრეცი კალთები, დაფარული გამოფიტვის ქერქით, ნიადაგითა და მცენარეულობით.