სამკუთხედი: განსხვავება გადახედვებს შორის

ბოტის შეცვლა: az:Üçbucaq; cosmetic changes
(ბოტის შეცვლა: war:Trayángguló)
(ბოტის შეცვლა: az:Üçbucaq; cosmetic changes)
== სამკუთხედის ტიპები ==
სამკუთხედების კლასიფიკაცია ხდება მათი გვერდების სიგრძეთა შედარებით:
* [[ტოლგვერდა სამკუთხედი|ტოლგვერდა სამკუთხედში]] ყველა გვერდს ტოლი სიგრძე აქვს. ტოლგვერდა სამკუთხედი ასევე ტოლკუთხაა, ანუ მისი ყველა შიგა კუთხე ერთმანეთის ტოლია და 60°-ია. ასეთ სამკუთხედს წესიერი სამკუთხედიც ჰქვია.
* [[ტოლფერდა სამკუთხედი|ტოლფერდა სამკუთხედში]] მინიმუმ ორი გვერდი მაინც არის ერთმანეთის ტოლი. ტოლ გვერდებს ფერდები ეწოდებათ, მესამე გვერდს კი - ფუძე. ფუძესთან მდებარე კუთხეები ტოლფერდა სამკუთხედში ტოლია. ტოლგვერდა სამკუთხედი ასევე ტოლფერდაცაა, თუმცა არა პირიქით - ყველა ტოლფერდა სამკუთხედი ტოლგვერდა არ არის.
* [[სხვადასხვაგვერდა სამკუთხედი|სხვადასხვაგვერდა სამკუთხედში]] ყველა გვერდი სხვადასხვა სიგრძისაა. მისი შიგა კუთხეებიც ერთმანეთისგან განსხვავდება.
 
<table align="center"><tr align="center">
 
სამკუთხედების კლასიფიკაცია ასევე შესაძლებელია მათი უდიდესი შიგა კუთხის მიხედვით:
* [[მართი კუთხე|მართკუთხა]] (სწორკუთხა) სამკუთხედის შიდა კუთხე 90°-ია (მართია). მართი კუთხის მოპირდაპირე გვერდს [[ჰიპოტენუზა]] ჰქვია, და ის მართკუთხა სამკუთხედის უდიდესი გვერდია. დანარჩენ ორ გვერდს [[კათეტი|კათეტები]] ეწოდება.
* ბლაგვკუთხა სამკუთხედის ერთი შიგა კუთხე 90°-ს აღემატება (ბლაგვია).
* მახვილკუთხა სამკუთხედის ყველა შიგა კუთხე 90°-ზე მცირეა (მახვილია).
 
<table align="center">
 
=== სხვა დამოკიდებულებები ===
:# <math>{a\over b}={a_L\over b_L}</math> - დამოკიდებულება იმ მონაკვეთებისთვის, რომლებსაც მოკვეთს ბისექტრისა მოპირდაპირე გვერდზე.
:# <math>l_c = {\sqrt{ab(a+b+c)(a+b-c)}\over{a+b}} = \sqrt{ab-a_Lb_L}</math> - ბისექტრისის პოვნა.
:# <math>m_c = {1 \over 2}\sqrt{2(a^2+b^2)-c^2}</math> - მედიანის პოვნა.
:# <math>h_c = {2\sqrt{p(p-a)(p-b)(p-c)}\over c}</math> - სიმაღლის პოვნა.
:# <math> \operatorname{ctg} A={b^2+c^2-a^2 \over 4S}</math>
:# <math> \operatorname{ctg} A+ \operatorname{ctg} B+ \operatorname{ctg} C={a^2+b^2+c^2 \over 4S}</math>
:# <math> \operatorname{tg} A+ \operatorname{tg} B+ \operatorname{tg} C= \operatorname{tg} A \operatorname{tg} B \operatorname{tg} C</math>
:# <math> \operatorname{ctg} B \operatorname{ctg} C+ \operatorname{ctg} C \operatorname{ctg} A+ \operatorname{ctg} A \operatorname{ctg} B=1</math>
 
 
 
== ლიტერატურა ==
* ''გ. გოგიშვილი, თ. ვეფხვაძე, ი. მებონია, ლ. ქურჩიშვილი'' – გეომეტრია (მეცხრე კლასის სახელმძღვანელო). თბილისი, „ინტელექტი“, 2004.
* ''ბ. ღვაბერიძე, ფ. დვალიშვილი, ალ. მოსიძე, კ. გელაშვილი, გ. სირბილაძე'' – მათემატიკა: გეომეტრია.
* ''ა. პოგორელოვი'' - გემოეტრია 7-11. მეექვსე გამოცემა. გამომცემლობა „განათლება“, თბილისი - 1995.
* ''ს. თოფურია, გ. აბესაძე, გ. ოზბეგაშვილი, ვ. ხოჭოლავა, ზ. მეტრეველი'' - მათემატიკა, II ნაწილი. გეომეტრია (თეორია და ამოცანათა კრებული). მესამე გამოცემა. გამომცემლობა „განათლება“, თბილისი - 1991.
 
== რესურსები ინტერნეტში ==
{{რჩეული}}
{{მრავალკუთხედები}}
 
[[კატეგორია:მრავალკუთხედები]]
[[კატეგორია:სამკუთხედები|*]]
 
{{Link FA|pt}}
{{Link FA|km}}
{{Link FA|pt}}
 
[[an:Trianglo]]
[[ast:Triángulu]]
[[ay:Mujina]]
[[az:ÜçbucaqlarÜçbucaq]]
[[bat-smg:Trėkompis]]
[[be:Трохвугольнік]]
77 453

რედაქტირება