სპორტი საქართველოში: განსხვავება გადახედვებს შორის

 
== ფრენბურთი ==
'''საქართველოში ფრენბურთი [[1926]] წელს შემოვიდა.''' ამ საქმეს მოთავეობდნენ [[მიხეილ ცხვედაძე]], [[ლევან ფალავანდიშვილი]], [[გრიგოლ იოსებაშვილი]], ივანე ბაქრაძე და [[მიხეილ პეროვი]]. მოგვიანებით ამ ჯგუფს შეუერთდნენ [[არჩილ წერეთელი]], [[ალექსანდრე პაცკევიჩი]], [[შალვა დიასამიძე]],  გიორგი ავალიშვილი, [[გიორგი საყვარელიძე]] და სხვები. პირველ ხანებში ბადის ნაცვლად იყენებდნენ ტანვარჯიშულ კიბეს, რომელსაც ბადის სიმაღლეზე ამაგრებდნენ. ახალი სახეობის პოპულარიზაციას ხელი შეუწყვეს თბილისში [[1927]] წელს ჩამოსულმა მოსკოვის დრამატული თეატრის მსახიობებმა, რომლებიც კარგი ფრენბურთელები აღმოჩნდნენ და რამდენიმე საჩვენებელი მატჩიც გამართეს. ერთი წლის შემდეგ ჩატარებული ამიერკავკასიის ვაჟთა გუნდების პირველობა თბილისელებმა მოიგეს. [[1930-იანები|1930-იან]] წლებში ფრენბურთს ძირითადად ვერის ბაღისა და სპორტსაზოგადოება “პიშჩევიკის” მოედნებზე თამაშობდნენ. იმავე პერიოდში ფრენბურთელთა გუნდები შეიქმნა [[ქუთაისი|ქუთაისში]], [[სოხუმი|სოხუმში]], [[გაგრა|გაგრაში]], [[ბათუმი|ბათუმში]], [[ცხინვალი|ცხინვალში]], [[ფოთი|ფოთში]], [[დიდი ჯიხაიში|დიდ ჯიხაიშსა]] და [[ახალქალაქი|ახალქალაქში]].
 
[[1932]] წელს მოეწყო საქართველოს პირველი ჩემპიონატი. შემდეგი წლიდან [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრკ]] პირველობაში ჩაება თბილისის კაცთა ნაკრები, [[1935]] წელს კი – ქალთა გუნდი. ომამდელ წლებში თბილისელი ფრენბურთელები (კაცები) სსრკ ჩემპიონატის საუკეთესოთა ხუთეულში შედიოდნენ. თბილისის “ნაუკამ” ([[1958]] წლიდან – “ბურევესტნიკი”) [[1938]] წლის ჩემპიონატში II ადგილი დაიკავა, [[1940]] წელს კი მესამე იყო. ამ გუნდში თამაშობდნენ [[კონსტანტინე ლომინაძე]], [[ალექსანდრე იაკუშევი]], [[გივი ახვლედიანი]], [[სერგო ტარახჩიანი]], [[არჩილ ჭირაქაძე]], ევგენირომანინი[[ევგენი რომანინი]], [[ლუდვიგ ავალიანი]] და სხვები. [[1938]] წელს [[კონსტანტინე ლომინაძე|კონსტანტინე ლომინაძემ]] [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრკ]]-ში პირველმა შეასრულა ძალისმიერი გვერდული მოწოდება და დარტყმა ე.წ. კაუჭით, გივი ახვლედიანმა – თავდასხმითი დარტყმა 3-მეტრიან ხაზს გარედან, სერგო ტარახჩიანმა კი პირველმა მიიღო ნახტომით მოწოდების ბურთი. ეს ილეთები ფრენბურთის სახელმძღვანელოებშია შესული.
 
თბილისის ქალთა გუნდმა სსრკ ჩემპიონატში [[1936]] წელს III ადგილი დაიკავა. მოგვიანებით, [[1952]]-53[[1953]] წლებში, ეს გუნდი ასევე მესამე იყო ქალაქების ნაკრებთა საკავშირო პირველობებში. სხვადასხვა თაობის ფრენბურთელთა შორის ოსტატობით გამოირჩეოდნენ [[ელენე ქაჯაია]], [[ლიუბოვ სენიუკი]], [[თამარ ივანოვა]], [[ბერტა ვარდიშვილი]], [[ასია ანანოვა]], [[ციალა აბუაშვილი]] და სხვები. სსრკ ნაკრებში სხვადასხვა დროს მიწვეული იყო საქართველოში დაოსტატებული ოცზე მეტი ფრენბურთელი. ქართული ფრენბურთის განვითარებაში განსაკუთრებული წვლილი მიუძღვით [[კონსტანტინე ლომინაძეს]], [[არმენაკ თევოსიანი|არმენაკ თევოსიანს]], [[შოთა მარგიშვილი|შოთა მარგიშვილს]], [[ევგენი ამირანაშვილი|ევგენი ამირანაშვილს]], [[ვაჟა კაჭარავა|ვაჟა კაჭარავას]], სერგო ტარახჩიანს, [[ირაკლი ნიკოლაიშვილი|ირაკლი ნიკოლაიშვილს]] და [[ედუარდ სანთელაძე|ედუარდ სანთელაძეს]].
 
[[1960-იანები|1960-იან]] წლებში თბილისის “ბურევესტნიკის” კაცთა გუნდი იმდენად გაძლიერდა, რომ მის ბაზაზე შექმნილმა [[საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკების კავშირი|სსრკ]] სტუდენტთა ნაკრებმა [[1963]] წელს მსოფლიო უნივერსიადა მოიგო. იმავე წელს ბურევესტნიკელებმა საქართველოს ნაკრების სახელით სსრკ ხალხთა სპარტაკიადაში III ადგილი დაიკავეს. საქართველოში აღზრდილმა ფრენბურთელებმა არაერთხელ მოიპოვეს ოლიმპიური თამაშების, მსოფლიოსა და ევროპის ჩემპიონატების მედლები, მაგრამ იმ დროისთვის ქართულ კლუბებში უკვე აღარ გამოდიოდნენ. გამონაკლისია ტოკიოს ოლიმპიადის ([[1964]]) ჩემპიონი [[ვაჟა კაჭარავა]], რომელიც [[1965]] წლამდე თბილისის “ბურევესტნიკში” თამაშობდა, შემდეგ კი მოსკოვის “დინამოში” გადავიდა. უფრო ადრე, [[1952]] წელს, თბილისის “ლოკომოტივიდან” მოსკოვის ცსკა-ში მიიწვიეს [[გივი ახვლედიანი]] – მსოფლიოსა და ევროპის ჩემპიონი, შემდგომში წარმატებული მწვრთნელი (ფრენბურთის საერთაშორისო ფედერაციამ იგი XX საუკუნის საუკეთესო მწვრთნელად დაასახელა).
 
კაჭარავასთან ერთად ტოკიოში ოლიმპიური ჩემპიონი გახდა ბათუმელი [[სტანისლავ ლუგაილო]], რომელმაც ადრე დატოვა საქართველო და რიგის “დაუგავაში” თამაშობდა. თბილისის “ბურევესტნიკში” დაოსტატდა ოლიმპიური თამაშებისა ([[1980]]) და მსოფლიოს ორგზის ჩემპიონი [[ვლადიმერ დოროხოვი]] (შემდგომში ცსკა-ს და ლენინგრადის “სპარტაკის” წევრი).
 
ახალი თაობის ფრენბურთელთაგან უნდა გამოვყოთ საფრანგეთის კლუბის, “კანის” თბილისელი კაპიტანი ვიქტორია რავა. მისმა გუნდმა ევროპის ჩემპიონთა თასი მოიპოვა, თავად რავა კი ტურნირისა და საფრანგეთის [[2003]] წლის საუკეთესო სპორტსმენად აღიარეს.
 
''''''[[საქართველოს ფრენბურთის ფედერაცია.''']]''' დაფუძნდა [[1991]] წლის [[28 თებერვალი|28 თებერვალს]]. იმავე წლის დეკემბრიდან ფრენბურთის საერთაშორისო ფედერაციისა (FIVB) და ევროპის ფრენბურთის კონფედერაციის (FVBC) წევრია. პრეზიდენტები: [[გიული ჯალაღანია]] ([[1991]]-95[[1995]]), [[ავთანდილ სილაგაძე]] ([[1995]]-[[2001]]), [[ლევან ახვლედიანი]] (2001-?), [[ირაკლი ჩაჩუა]] (დღემდე).<ref>http://sport.gov.ge/?pg=sporttypes&sportid=54</ref>
 
== აკრობატიკა ==
1 038

რედაქტირება