ფრანცისკო-მარია მაჯო: განსხვავება გადახედვებს შორის

არ არის რედაქტირების რეზიუმე
'''ფრანცისკო-მარია მაჯო''' (დ.[[1612]] - გ.[[1686]]) — [[იტალიელები|იტალიელი]] მისიონერი და მეცნიერი, [[ქართული ენა|ქართული ენის]] გრამატიკის პირველი ავტორი და გამომცემელი.
 
ქართული ენის მეცნიერულ შესწავლას იტალიელმა მისიონერმა ერთ-ერთმა პირველმა ჩაუყარა საფუძველი. ჯერ კიდევ სრულიად ახალგაზრდა ღვთისმსახურმა რომის პაპისგან საგანგებო დავალება მიიღო - [[საქართველო|საქართველოში]] მისიონერული მოღვაწეობისას საფუძვლიანად შეისწავლაშეესწავლა ქართული ენა.
 
როგორც ცნობილია, ევროპელთა მიერ ქართული სამყაროს ხელახლა აღმოჩენა [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნეს]] უკავშირდება. [[ბიზანტიის იმპერია|ბიზანტიის]] დანგრევის შემდეგ საქართველომ დაიწყო ქრისტიანი პარტნიორის ძიება დასავლეთსა და აღმოსავლეთში. რომის პაპების ინიციატივითაც საქართველოში დაიწყო იტალიელ მისიონერთა მოღვაწეობა, რაც კათოლიკობის პროპაგანდას ისახავდა მიზნად. ამან აღძრა იტალიელთა ინტერესი საქართველოსა და მისი კულტურისადმი, რაც XVI საუკუნისთვის აშკარა შეიქნა. სწორედ ერთ-ერთი მისიონერი იყო ფრანცისკო-მარია მაჯო, რომელიც [[1637]] წლიდან საქართველოში თითქმის რვა წელიწადს ცხოვრობდა. ქვეყანაში ყოფნის ამ არცთუ ხანგრძლივი დროის განმავლობაში მაჯომ არა მარტო შეისწავლა ქართული ენა, არამედ შექმნა იმ დროისთვის საკმაოდ სოლიდური გამოკვლევა ჩვენი ენის გრამატიკის შესახებ. მაჯოს წიგნმა მნიშვნელოვანი როლი შეასრულა ქართული ენის გრამატიკული წყობის საფუძვლების ევროპელ მკითხველთათვის გასაცნობად.
ფრანცისკო-მარია მაჯოს წიგნი „ქართული ენის გრამატიკა“ გამოიცა [[რომი|რომში]], [[1670]] წელს, სარწმუნოების გამავრცელებელი სასულიერო საზოგადოების, ე.წ. პროპაგანდა ფიდეს სტამბაში. [[ვატიკანი|ვატიკანთან]] არსებული ეს დაწესებულება ამჟამად „ხალხთა ევანგელიზაციის კონგრეგაციად“ იწოდება და უმაღლესი რანგის კათოლიკურ სასულიერო დაწესებულებათა შორის სამისიონერო საქმეთა სამინისტროდ არის მიჩნეული.
 
ლინგვისტური თვალსაზრისით, გამოცემის მეცნიერული ღირებულება შეისწავლა ცნობილმა ქართველმა ენათმეცნიერმა, აკადემიკოსმა [[არჩილ ჩიქობავა|არჩილ ჩიქობავამ]]. მკვლევარი აღნიშნავდა, რომ გრამატიკის სახელმძღვანელო დაზღვეული არაარ არის შეცდომებისგან, მაგრამ მისი გამოცემა თუნდაც იმით არის მნიშვნელოვანი, რომ ეს იყო ქართული ენის გრამატიკის შექმნის პირველი ცდა უცხო ენაზე. ამან, ცხადია, დიდი ღვაწლი დასდო ევროპის ქვეყნებში ქართული ენის პოოულარიზაციასპოპულარიზაციას. მისივე მოსაზრებით, ფრანცისკო მარია მაჯოს შრომა პირველი დღემდე ცნობილი გრამატიკაა ქართული ენისა. ამავე დროს, იგი წარმოადგენს პირველ გრამატიკას საერთოდ [[იბერიულ-კავკასიური ენები|იბერიულ-კავკასიურ ენობრივ]] სამყაროში.
 
[[არნოლდ ჩიქობავა|არნოლდ ჩიქობავასა]] და [[ჯუანშერ ვათეიშვილი|ჯუანშერ ვათეიშვილის]] წიგნში „პირველი ქართული ნაბეჭდი გამოცემები“ (თბილისი, [[1983]]) ვკითხულობთ: „''მაჯოს სიტემატურმა დაკვირვებამსისტემატურმა დაკვირვებამ ქართული ენის გრამატიკული წყობის სპეციფიკაზე და კვლევის მის მიერ გამოქვეყნებულმა მეთოდმა, რომელიც ლინგვისტური მეცნიერების მაშინდელ დონეს შეესაბამებოდა, სრულიად განსხვავებული მნიშნელობამნიშვნელობა მიანიჭა საქართველოში მოღვაწე იტალიელი მისიონერის ნაშრომს იმასთან შედარებით, რაც მას სასულიერო უწყების შეზღუდული მიზანსწრაფვით ევალებოდა. ამასთანავე, ენათმეცნიერების ისტორიაში მაჯოს ნაშრომი არის ქართული ენის თავისებურებათა შესწავლის პირველი ცდა. ქართული ენისა, რომელსაც ასე ნაკლებად იცნობდნენ XVII საუკუნის პირველი ნახევრის დასავლეთ ევროპაში''“.
 
აღსანიშნავია, რომ ფრანცისკო-მარია მაჯოს „ქართული ენის გრამატიკის“ ეგზემპლარი ინახება [[საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკა|საქართველოს პარლამენტის ეროვნული ბიბლიოთეკის]] იშვიათ გამოცემათა განყოფილებაში, რომლის მკითხველთათვის წარსადგენ ანოტაციაში ვკითხულობთ:
206

რედაქტირება