სულეიმან იბნ ყუთლუმიში: განსხვავება გადახედვებს შორის

→‎top: clean up, replaced: ასევე ცნობილი, როგორც → აგრეთვე ცნობილი, როგორც using AWB
No edit summary
(→‎top: clean up, replaced: ასევე ცნობილი, როგორც → აგრეთვე ცნობილი, როგორც using AWB)
|მამა = [[ქუთულმიში]]
}}
'''სულეიმან იბნ ქუთულმიში''', ასევეაგრეთვე ცნობილი, როგორც '''სულეიმან I''' ({{Lang-tr|Kutalmışoğlu Süleyman Şah}}; {{lang-fa|سلیمان بن قتلمش}}) — [[რუმის სასულთნო|რუმის სასულთნოს]] დამაარსებელი, [[რუმის სასულთნო|რუმის]] სულთანი [[1077]]-[[1086]] წლებში, გარდაცვალებამდე.
 
სულეიმანის მამა, [[ქუთულმიში]] წარუმატებლად ებრძოდა საკუთარ ბიძაშვილს — [[ალფ-არსლანი|ალფ-არსლანს]] სელჩუკთა სახელმწიფოს ტახტისთვის. [[1064]] წელს, ქუთულმიშის გარდაცვალების შემდეგ, სულეიმანი და მის სამი ძმა [[ტავრი|ტავრის]] მთებში გაიქცნენ, იქ კი თურქმანთა ტომებს შეაფარეს თავი. [[ალფ-არსლანი]] ამ ქმედებას სადამსჯელო ექსპედიციებით გამოეხმაურა, მან თავდასხმები დაიწყო, რასაც ოთხი ძმიდან მხოლოდ სულეიმანი გადაურჩა<ref>Claude Cahen, ''Pre-Ottoman Turkey: a general survey of the material and spiritual culture and history c. 1071-1330'', trans. J. Jones-Williams (New York: Taplinger, 1968), pp. 73-4.</ref>.
 
[[1078]] წელს, [[ბიზანტიის იმპერატორი]] [[მიხეილ VII (ბიზანტია)|მიხეილ VII]] ცდილობდა სულეიმანისთვის დახმარების გაწევას [[ანატოლიის თემი|ანატოლიის თემის]] მეთაურის — [[ნიკიფორე III (ბიზანტია)|ნიკიფორე III ბოტანიატეს]] წინააღმდეგ, რომელიც იმპერატორს ტახტისთვის ებრძოდა. სულეიმანმა ხელში ჩაიგდო ბოტანიატეს მცირე ძალა [[ქუთაჰია|ქუთაჰიასა]] და [[ნიკეა|ნიკეას]] შორის, რის შემდეგაც, უზურპატორმა სულეიმანი დაარწმუნა, რომ შეერთებოდა მის აჯანყებას<ref>Speros Vryonis, ''The Decline of Medieval Hellenism in Asia Minor and the Process of Islamization from the Eleventh through the Fifteenth Century'' (University of California Press, 1971), pp. 112-3.</ref>. ნიკიფორე III-ის ძალაუფლებისთვის ბრძოლა წარმატებული აღმოჩნდა და მხარდაჭერის სანაცვლოდ, სულეიმანის ნაცნობ თურქმანებს [[კონსტანტინოპოლი|კონსტანტინოპოლთან]] ახლოს ცხოვრების ნება დართო. ცოტა ხნის შემდეგ, სულეიმანმა მხარი [[ნიკიფორე მელისენოსი|ნიკიფორე მელისენოსს]] დაუჭირა<ref>George Ostrogorsky, ''History of the Byzantine State'', trans. Joan Hussey (Rutgers University Press, 1969), pp. 348-9.</ref>, რომელმაც თურქმანებისთვის [[ნიკეის იმპერია|ნიკეის]] საზღვარი გახსნა<ref>Cahen, p. 75</ref>. ამის შემდეგ, ყველა [[ბითინია]] სულეიმანის კონტროლის ქვეშ მოექცა. [[1084]] წელს, მან ნიკეა დატოვა.
 
[[1085]] წელს, სულეიმანმა ანტიოქია დაიპყრო და განაგრძო იქ მცხოვრები ხალხის ხოცვა-ჟლეტა. 1086 წელს, იგი [[სირია|სირიის]] სელჩუკმა მმართველმა — [[ტუტუშ I]]-მა [[ანტიოქია|ანტიოქიასთან]] ახლოს მოკლა.
 
==ლიტერატურა==