ტოლტეკები: განსხვავება გადახედვებს შორის

→‎top: clean up, replaced: ყავდათ → ჰყავდათ using AWB
No edit summary
(→‎top: clean up, replaced: ყავდათ → ჰყავდათ using AWB)
[[ფაილი:Telamones Tula.jpg|thumb|250px|right|ტოლტეკების ფიგურები. [[ტულა]], [[იდალგო (შტატი)|იდალგო]]]]
'''ტოლტეკები''' — მესოამერიკული კულტურა, რომელიც დომინირებდა თანამედროვე [[მექსიკა|მექსიკის]] ტერიტორიაზე, [[იდალგო (შტატი)|იდალგო]]ს, [[მორელოსი (შტატი)|მორელოსის]], [[მეხიკო]]ს და [[პუებლა (შტატი)|პუებლას]] შტატების ტერიტორიაზე. მესოამერიკული ქრონოლოგიით ახ. წ. 800-1000 წლებში. მოგვიანებით, [[აცტეკები]]ს კულტურა ტოლტეკებს მათ ინტელექტუალურ და კულტურულ წინამორბედებად მიიჩნევდა. აცტეკების ენაზე „ტოლტეკი“ ხელოსანს ნიშნავდა. აცტეკები ასევე აღწერდნენ ტოლტეკების ისტორიას, მათ მმართველებს და საგმირო საქმეებს. მაგრამ თანამედროვე მეცნიერებაში ხშირად დავობენ, არის თუ არა სარწმუნო აცტეკების მიერ ტოლტეკების ისტორიაზე მოწოდებული ფაქტები.
 
ტოლტეკები ახ. წ. [[VIII საუკუნე]]ში ცენტრალური მექსიკის ტერიტორიაზე დასახლდნენ და საკმაოდ დიდი სახელმწიფო შექმნეს. მათი დედაქალაქი [[ტულა]], ძალზე ახლოს მდებარეობდა [[ტეოტიუაკანი|ტეოტიუკანთან]]. თავიანთ კულტურაში, მათ განავითარეს ტეოტიუაკანის და [[შოჩიკალკო]]ს ტრადიციები.
[[ფაილი:Pirámide tula.jpg|მინი|250px|მარჯვნივ|ტოლტეკების პირამიდა. [[ტულა]], [[იდალგო (შტატი)|იდალგო]]]]
 
ტოლტეკების რელიგია სხვა მესოამერიკული ცივილიზაციების რელიგიების მსგავსი იყო. მათ ყავდათჰყავდათ ცის, მიწის წყლის და ა. შ. ღმერთები. მთავარი ღმერთი იყო [[კეცალკოატლი]], რომელიც ლეგენდის თანახმად დაამარცხა სხვა ღმერთმა [[ტესკატლიპოკა]]მ. ამის შემდეგ კეცალკოატლი გველებისგან დაწნული ნავით გაემგზავრა და დაიბარა, რომ მალე დაბრუნდებოდა.
 
1168 წელს, ტულა [[ჩიჩიმალკები|ჩიჩიმალკებმა]] დაიპყრეს.