მოსე (მთავარეპისკოპოსი): განსხვავება გადახედვებს შორის

გასწორდა კორექტურული შეცდომები
(გასწორდა კორექტურული შეცდომები)
კორიუნის "მაშტოცის ცხოვრებაში" და ხორენაცისეულ "სომხეთის ისტორიაში" გვხვდება ცნობა მაშტოცის მიერ [[ქართული ანბანი]]ს შექმნის თაობაზე, მეფე ბაკურისა და მისი თანადროული მთავარეპისკოპოსი მოსეს მოღვაწეობის პერიოდში.
 
[[კორიუნი]] თავის თხზულებაში — „მაშტოცის ცხოვრება“ წერს: „რამდენიმე ხანის შემდეგ ღვთისმოყვარემ (მაშტოცმა) იზრუნა ბარბაროზულბარბაროსულ ქვეყნებზეც. და ღვთის შეწევნით ივერიელებისათვის ანბანის შედგენას შეუდგა. მაშტოცმა გამოხაზა ყოველივე ასო, დაალაგა და გამართა. თავის საუკეთესო მოწაფეებთან ერთად გამოემართა ევერთაივერთა ქვეყანაში, სადაც იგი წარუდგა ივერიის მეფე ბაკურს და ეპიკოპოს მოსეს. მეფე და მთელი მისი დარბაზი ღვთის შეწევნით უსმენდნენ და ემორჩილებოდნენ მას“<ref>{{ციტირება|Затем спустя некоторое время любимец Христа (Маштоц) позаботился также и о варварских странах. И принялся он составлять письмена иверского языка, милостью, дарованной ему Богом. Начертил он, расположил и наладил, как надлежало, и, взяв с собою кое-кого из лучших учеников своих, пустился в путь и прибыл в края иверов. Тут он представился царю иверов, по имени '''Бакур''', и епископу страны '''Мовсесу'''. Царь и воинство вместе со всеми областями по Божьему велению покорно слушались его.|"Жития Маштоца" - Ш. В. Смбатяна (თავი. 15; გვ. 100-101) ; К. А. Мелик-Оганджаняна 1962}}</ref>.
 
აქვე უნდა აღინიშნოს, რომ აღნიშნულ 1962 წლის წიგნში მკვლევარებმა ბაკურ მეფე ვარაზ-ბაკურად წარმოადგინეს.
<center>{{ციტატა|ბაკური — იგივე ვარაზ-ბაკური — ივერთა მეფე|{{lang-ru|Бакур - он же Вараз Бакур - Царь иверов (416-429 гг.)}}<ref>"Жития Маштоца" - Ш. В. Смбатяна (გვ. 143) ; К. А. Мелик-Оганджаняна 1962</ref>}}</center>
 
* ბაკურის (თრდატის ძე) დროს მოღვაწეობდა ელია მთავარეპისკოპოსი. ("და მთავარებისკოპოსი იყო ელია." - მოქცევაი ქართლისაი)
 
შესაბამისად ქართლის ცხოვრებაში არათუ ვარაზ ბაკურის, არამედ ზოგადად ბაკურ მეფეების დროს, რომლებიც მირიანიდან არჩილადმე მეფობდნენ, არ მოიხსენიება არსად მოსე მთავარეპისკოპოსი.
 
3. ეპისკოპოსი მოსე არც მხითარ აირივანეცს ყავსჰყავს შეყვანილი თავის სიაში. ქართლის ცხოვრების მიხედვით, ცნობილია, რომ არჩილის დროს ზედიზედ რამდენიმე ეპისკოპოსი გარდაიცვალა: გრიგოლი, ბასილი და მობიდან. მხითარ აირივანეცის მიერ ასევე მოყვანილია მათი სახელები ოდნავი დამახინჯებით და იგივე თანმიმდევრობით: Ter Grigor(გრიგოლი), Ter Barsegh(ბასილი), Ter Mouchid(მობიდანი).
 
4. არსებობდა ეპისკოპოსი მობიდანი, რომელიც [[მხითარ აირივანეცი]]ს მოხსენიებული ყავსჰყავს როგორც Ter Mouchid.<ref>Historie Chronologie par Mikhthar D'Airivank (15 გვ.) - M. Brosset 1869.</ref>
 
5. მობიდანი/Ter Mouchid/მოსე მოღვაწეობდა არჩილის პერიოდში, ანუ სომხური ანბანის შექმნის - 405 წლის შემდგომ და 440 წელი მაშტოცის გარდაცვალებამდე, მაგრამ არა მეფე „ბაკურის“ დროს.
 
==სქოლიო==