კვიპაროზი: განსხვავება გადახედვებს შორის

არ არის რედაქტირების რეზიუმე
[შემოწმებული ვერსია][შეუმოწმებელი ვერსია]
(Bot: 2 ენათაშორისი ბმული გადატანილია Wikidata-ზე, d:q146911)
No edit summary
{{ტაქსოდაფა *
| სახელი = კვიპაროზიკვიპაროსი
| სურათის ფაილი = Med Cypress.jpg
| სურათის წარწერა = ხმელთაშუაზღვის კვიპაროზიკვიპაროსი
| სურათის აღწერა = ხმელთაშუაზღვის კვიპაროზიკვიპაროსი
| სამეფო = მცენარეები
| კლასი =
| ინფრარიგი =
| ზეოჯახი =
| ოჯახი = [[კვიპაროზისებრნიკვიპაროსისებრნი]]
| გვარი = [[კვიპაროზიკვიპაროსი]]
| ლათ = Cupressus
| სექციის სახელი =
| ncbi =
}}
'''კვიპაროზიკვიპაროსი''' (Cupressus) — მარადმწვანე ხეების, იშვიათად — ბუჩქების, გვარი [[კვიპაროზისებრნი|კვიპაროზისებრთაკვიპაროსისებრთა]] [[ოჯახი (ბიოლოგია)|ოჯახიოჯახიდან]]სა. პირამიდული ან გაშლილვარჯიანი ხეებიახეა. აქვთაქვს ყავისფერი ქერქი და ჯვარედინ-მოპირისპირედსაპირისპიროდ განწყობილიგანლაგებული ქერქლისებრი წიწვები. მეტნაკლებად მომსხომსხვილი, ბურთისებრიბურთის ფორმის [[გირჩა|გირჩები]] მწიფდებადარგვიდან მე-2მეორე წელს მწიფდება. გვარში 15-20 სახეობაა. გავრცელებულია [[ევროპა|ევროპის]], [[აზია|აზიის]], [[ჩრდილოეთი აფრიკა|ჩრდილოეთ აფრიკასააფრიკისა]] და [[ჩრდილოეთი ამერიკა|ჩრდილოეთ ამერიკის]] ზომიერად თბილ სარტყელში. [[ყირიმის ნახევარკუნძული|ყირიმში]], [[კავკასია|კავკასიასა]] და [[შუა აზია|შუა აზიის]] ზოგ რაიონში კულტივირებულია კვიპაროსის 11 სახეობა.
 
[[საქართველო]]ში 9 სახეობაა შემოტანილი და. მათგან უფრო ფართოდფართოდაა მოშენებულიაგავრცელებული [[მარადმწვანე კვიპაროზი|მარადმწვანე კვიპაროსი]] (Cupressus sempervirens). — ხე,ამ რომლისხის სიმაღლე 30-60 მ აღწევს. ცნობილია მისი 2ორი ფორმა: პირამიდული და ჰორიზონტული. კვიპაროზიკვიპაროსი [[მეზოფიტები|მეზოფიტია]], ყინვას —იტანს 20°C-მდე იტანსყინვას, ნიადაგის მიმართ საკმაოდ განურჩეველია. სამშობლოდ ჰიმალაის მთების სამხრეთ კალთებს მიიჩნევენ. XIX საუკუნამდე პირამიდულ კვიპაროზს საქართველოში [[ალვის ხე]]ს ეძახდნენ. ეს სახელი დაერქვა საქართველოში [[მაზდეანობა|მაზდეანობის]] გავრცელებასთან დაკავშირებით. სახელი „ალვის ხე“ ანუ „წვის ხე“ თავისი ვიწრო პირამიდული ჰაბიტუსის გამო მართლაც კარგად ესადაგებოდა მარადმწვანე კვიპაროზს, როგორც მაზდეანური სარწმუნოების ემბლემას. საქართველოში იზრდება აგრეთვე ლუზიტანური, ჰიმალაური, არიზონული და სხვა კვიპაროზები, რომლებიც გამოყენებულია ქარსაფარ ზოლებად და დეკორატიულ ბაღმშენებლობაშიუპრეტენზიოა.
 
კვიპაროსის სამშობლოდ ითვლება ჰიმალაის მთების სამხრეთ კალთები. XIX საუკუნემდე პირამიდულ კვიპაროსს საქართველოში [[ალვის ხე]]ს ეძახდნენ. ეს სახელი საქართველოში [[მაზდეანობა|მაზდეანობის]] გავრცელებას უკავშირდება. სახელი „ალვის ხე“ ანუ „წვის ხე“ თავისი ვიწრო, პირამიდული ჰაბიტუსის გამო, მართლაც, უხდებოდა მარადმწვანე კვიპაროსს, როგორც მაზდეანური სარწმუნოების სიმბოლოს.
სარო იგივეა, რაც კვიპაროზი.
 
საქართველოში ასევე იზრდება ლუზიტანური, ჰიმალაური, არიზონული და სხვა კვიპაროსები, რომლებსაც იყენებენ ქარსაფარ ზოლებად და დეკორატიულ ბაღმშენებლობაში.
 
კვიპაროსის სინონიმია სარო.
==ლიტერატურა==
{{ქსე|5|497|მირზაშვილი ვ.}}
 
[[კატეგორია:კვიპაროზისებრნიკვიპაროსისებრნი]]
 
[[nl:Cipres]]
166

რედაქტირება