აჯი-ჩალაბი: განსხვავება გადახედვებს შორის

არ არის რედაქტირების რეზიუმე
 
'''აჯი-ჩალაბი''' ან ''ჰაჯი ჩელები ყურბან-ოღლუ'' (დ. [[1703]] — გ. [[1755]]) — [[აზერბაიჯანი]]ს სახელმწიფო მოღვაწე, [[შაქის სახანო]]ს დამაარსებელი და მისი პირველი დამოუკიდებელი [[ხანი (ტიტული)| ხანი]] ([[1747]]–[[1755]]). [[XVIII საუკუნე|XVIII საუკუნის]] 40-იან წლებში ხელმძღვანელობდა ანტიირანულ განმანთავისუფლებელ მოძრაობას. 50-იან წლებში დაიმორჩილა კაბალა და [[არეში]]ს სასულთნო. იბრძოდა [[განჯა|განჯისა]] და [[ყარაბახი]]ს სახანოებზე გასაბატონებლად. [[საქართველო]]სთან ურთიერთობაში თავდაპირველად [[ქართლ-კახეთი]]ს პოლიტიკურ უპირატესობას აღიარებდა. [[1749]]-[[1750]] წლებში მისი მოკავშირე იყო ყარაბახზე ლაშქრობაში. [[1751]] წელს მონაწილეობდა ქართლ-კახეთის ლაშქრობაში [[ჭარ-ბელაქნიბელაქანი|ჭარ-ბელაქნის]] [[უბატონო თემები]]ს დასამორჩილებლად, მაგრამ ჩათვალა, რომ ქართველთა გამარჯვება საფრთხეს შეუქმნიდა მისი სახანოს დამოუკიდებლობას და ბრძოლის გადამწყვეტ მომენტში მოწინააღმდეგის მხარეზე გადავიდა [[აგრის ბრძოლა]]ში. ამ ბრძოლაში ქართველთა დამარცხების შემდეგ აჯი ჩალაბმა დაიმორჩილა [[კაკი]]ს სასულთნო და ჭარ-ბელაქანი. ცდილობდა თავის ხელქვეით გაეერთიანებინა აღმოსავლეთ [[ამიერკავკასია|ამიერკავკასიის]] მაჰმადიანური სახანოები და ფართო რელიგიურ პროპაგანდას ეწეოდა საქართველოს მაჰმადიანურ პროვინციების მისამხრობად.
 
1752 წელს [[განჯის ბრძოლა]]ში აჯი ჩალაბმა დაამარცხა ქართლ-კახეთის ლაშქარი, დაიკავა [[განჯა]], [[ყაზახი]] და [[ბორჩალო]]. [[1755]] წელს შირვანზე გაილაშქრა, მაგრამ [[შირვანი]]სა და [[ყუბი]]ს გაერთიანებული ლაშქრის წინააღმდეგობას წააწყდა და დიდი დანაკარგით უკუიქცა. გარდაიცვალა იმავე წელს.
აგრიჩაისთან ქართველთა დამარცხების შემდეგ აჯი ჩალაბმა დაიმორჩილა [[კაკი]]ს სასულთნო და ჭარ-ბელაქანი. ცდილობდა თავის ხელქვეით გაეერთიანებინა აღმოსავლეთ [[ამიერკავკასია|ამიერკავკასიის]] მაჰმადიანური სახანოები და ფართო რელიგიურ პროპაგანდას ეწეოდა საქართველოს მაჰმადიანურ პროვინციების მისამხრობად.
 
[[განჯის ბრძოლა]]ში აჯი ჩალაბმა დაამარცხა ქართლ-კახეთის ლაშქარი, დაიკავა [[განჯა]], [[ყაზახი]] და [[ბორჩალო]]. [[1755]] წელს შირვანზე გაილაშქრა, მაგრამ [[შირვანი]]სა და [[ყუბი]]ს გაერთიანებული ლაშქრის წინააღმდეგობას წააწყდა და დიდი დანაკარგით უკუიქცა. გარდაიცვალა იმავე წელს.
 
==ლიტერატურა==