პაჩაკუტი: განსხვავება გადახედვებს შორის

არ არის რედაქტირების რეზიუმე
(r2.7.2+) (ბოტის შეცვლა: qu:Pachakutiq Inka Yupanki)
[[ფაილი:Aguas Calientes.JPG|thumb|300px|right|პაჩაკუტის ძეგლი [[პერუ]]ს ქალაქ [[აგუას-კალიენტესი (პერუ)|აგუას-კალიენტესში]]]]
'''პაჩაკუტი''' – [[კუსკოს სამეფო]]ს მეცხრე [[საპა ინკა]] (1438-1472). კუსკოს სამეფო მან გარდაქმნა უზარმაზარ ინკების იმპერიად – [[ტაუანტინსუიუ]]დ. ამჟამად ბევრი არქეოლოგი დარწმუნებულია, რომ [[ინკები]]ს დიდებული ქალაქი,[[მაჩუ-პიქჩუ]] სწორედ პაჩაკუტის მმართველობისას აშენდა. <ref>Rowe, John,1990. Machu Picchu a la luz de documentos de siglo XVI. Historia 16 (1): 139-154, Lima.</ref>
 
კეჩუას ენაზე pachakutiq ითარგმნება როგორც "''ის, ვინც მსოფლიო შეცვალა''".<ref name="isbn0-8160-2581-9">{{cite book |author=Cameron, Ian |title=Kingdom of the Sun God: a history of the Andes and their people |publisher=Facts on File |location=New York |year=1990 |page=58 |isbn=0-8160-2581-9 |oclc= |doi= |accessdate=}}</ref> მართლაც, მისი მმართველობისას, [[კუსკო]] პატარა სოფლიდან გადაიზარდა დიდ იმპერიაში და უკან ჩამოიტოვა [[ჩიმუს კულტურა]], რომელიც შემდეგ დაიპყრო და საბოლოოდ [[სამხრეთ ამერიკა|სამხრეთ ამერიკის]] ყველა იმდროინდელი [[ცივილიზაცია]] [[ინკების იმპერია]]ში მოაქცია.
 
== წარმომავლობა ==
 
== მეცხრე საპა ინკა ==
მამამისის სიკვდილის შემდეგ, პაჩაკუტი გახდა ინკების იმპერიის ერთპიროვნული მმართველი. ტახტზე ასვლისთანავე, მან ენერგიული სამხედრო კამპანიები წამოიწყო და როგორც უკვე აღვნიშნეთ, პატარა [[კუსკო]] გარდაქმნა მრავალეროვან იმპერიად. მისი დაპყრობები, რომელსაც ის ახორციელებდა თავის ვაჟთან, ტახტის მემკვიდრე [[ტუპაკ იუპანკი]]სთან ერთად, იმდენად წარმატებული აღმოჩნდა, რომ ხანდახან პაჩაკუტის "[[ანდები]]ს ნაპოლეონად"ნაპოლეონად“ მოიხსენიებენ. [[1471]] წელს, როდესაც პაჩაკუტი გარდაიცვალა, იმპერია გადაჭიმული იყო სამხრეთ [[ჩილე]]დან ჩრდილოეთ [[ეკვადორი|ეკვადორამდე]], მოიცავდა რა თანამედროვე [[პერუ]]ს, [[ბოლივია|ბოლივიის]] და ნაწილობრივ [[არგენტინა|არგენტინის]] ტერიტორიებს.
 
პაჩაკუტიმ გაატარა არაერთი რეფორმა, მათ შორის ადმინისტრაციული რეფორმა. იმპერია დაყო ოთხ პროვინციად (''სუიუ''), რომელსაც მართავდა ''აპო''. მანვე დაამშვენა და გაალამაზა ქალაქი [[კუსკო]], იგი აქცია იმპერიის ცენტრად.