ოროგენი: განსხვავება გადახედვებს შორის

42 ბაიტი დაემატა ,  10 წლის წინ
არ არის რედაქტირების რეზიუმე
(+ თარგი)
No edit summary
{{თარგი:დედამიწის გეოლოგიური პროვინციები}}
'''ოროგენი''' ([[ბერძნული ენა|ბერძნ]]. oros - [[მთა]] და genes - წარმოშობილი) — [[ნაოჭა სისტემა|ნაოჭა მთათა სისტემა]], რომელიც წარმოიქმნა საკუთრივ [[გეოსინკლინი]]ს ადგილას მისი განვითარების II სტადიაში. ტერმინი ოროგენი შემოიღო [[ლეოპოლდ კობერი|ლეოპოლდ კობერმა]] ([[1921]] წ.). მისი აზრით, [[ალპები]]ს ტექტონიკური აგებულების მსგავსად, ყოველი ოროგენი სიმეტრიულია და [[დედამიწის ქერქი]]ს უდრეკ უბნებს - [[კრატონი|კრატონებს]] - შორის არის მოქცეული, რომელთა გავლენით ხდება გეოსინკლინის დანაოჭება.
[[ალპები]]ს ტექტონიკური აგებულების მსგავსად, ყოველი ოროგენი სიმეტრიულია და [[დედამიწის ქერქი]]ს უდრეკ უბნებს - [[კრატონი|კრატონებს]] - შორის არის მოქცეული, რომელთა გავლენით ხდება გეოსინკლინის დანაოჭება.
 
ოროგენის ცენტრალური ნაწილი უკავია უდრეკ გრანიტულ მასებს (ინტერნიდები), მისგან ორივე მხარეზე სიმეტრიულადაა განლაგებული დანალექი და ვულკანური ქანების (ცენტრალიდები), დანალექი და მაგმური მეტამორფიზებული ქანების (მეტამორფიდები), ხოლო კიდეებზე ფლიშური ქანების (ექსტერნიდები) ზონები.
და მაგმური მეტამორფიზებული ქანების (მეტამორფიდები), ხოლო კიდეებზე ფლიშური ქანების (ექსტერნიდები) ზონები.
 
[[ალპები]]სა და დინარიდ-ბალკანიდების მაგალითზე შემუშავებული ეს სქემა სხვა მთათა სისტემების შესწავლისას (მაგ.: [[პირენეები]], [[კარპატები]], [[კავკასიონი]]) არ მართლდება, რადგან იგი ვერ ითვალისწინებს [[დედამიწის ქერქი]]ს ლაბილური ზონების აგებულების მრავალფეროვნებას.
 
== ლიტერატურა ==
*{{ქსე|7|583|ხუციშვილი ო.}}
 
== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.britannica.com/EBchecked/topic/433042/orogeny ოროგენი – ენციკლოპედია ბრიტანიკა] {{en}}
* [http://greenfield.fortunecity.com/shell/89/ Maps of the Acadian and Taconic orogenies]
* [http://home.freeuk.com/gtlloyd/tam/geochron.htm Antarctic Geology]
 
 
[[კატეგორია:გეოლოგია]]