ფრიზული ენა: განსხვავება გადახედვებს შორის

არ არის რედაქტირების რეზიუმე
[[ფაილი:Bilingual signs German-Frisian, police station Husum, Germany 0892.JPG|მინი|პოლიციის ნიშანი [[გერმანული ენა|გერმანულსა]] და ფრიზულ ენებზე ქ. [[ჰუზუმი|ჰუზუმში]]]]
'''ფრიზიულიფრიზ(ი)ული ენები''', ან '''ფრიზიულიფრიზ(ი)ული ენა''' (თვითსახელრქმევა '''Fryske talen''') წარმოადგენს [[მეტყველება (ენათმეცნიერება)|მეტყველებების]], ან [[დიალექტი|დიალექტების]] კრებით სახელწოდებას. ფრიზიულად [[გერმანია]]-ნიდერლანდების საზღვარზე მცხოვრები ხალხები მეტყველებენ, რომელთაც [[ფრიზები|ფრიზებს]] უწოდებენ. ფრიზები რაოდენობრივად დაახლოებით დაახლ. 400 000 კაცია.
'''ფრიზული ენა''' — [[ფრიზები]]ს ენა, განეკუთვნება [[გერმანული ენები|გერმანული ენების]] დასავლეთ ჯგუფს.
გავრცელებულია ძირითადად ისტორიულ [[ფრიზია]]ში — [[ფრისლანდია]]ში, დასავლეთფრიზული კუნძულების ტერსჰელინგისა და სჰირმონიკოგის ჩათვლით (დაახლ. 350 ათასი კაცი), ასევე [[გერმანია|გერმანიის]] ჩრდილო-დასავლეთში, [[ზატერლანდი|ზატერლანდში]] — [[ქვემო საქსონია]]; უკიდურეს ჩრდილოეთში — [[შლეზვიგ-ჰოლშტეინი]]ს მიწა ჩრდილოფრიზული კუნძულების და კუნძულ ჰელჰოლანდის ჩათვლით. დაახლ: 16 ათასი კაცი. (ჰელჰოლანდის დიალექტი).
 
ფრიზიული გავრცელებულია ძირითადად ისტორიულ [[ფრიზია|ფრიზიაში]]ში[[ფრისლანდია]]შიფრისლანდიაში, დასავლეთფრიზული კუნძულების ტერსჰელინგისა და სჰირმონიკოგის ჩათვლით (დაახლ. 350 ათასი კაცი), ასევე [[გერმანია|გერმანიის]] ჩრდილო-დასავლეთში, [[ზატერლანდი|ზატერლანდში]][[ქვემო საქსონია]]; უკიდურეს ჩრდილოეთში — [[შლეზვიგ-ჰოლშტეინი]]სჰოლშტაინის მიწამხარე ჩრდილოფრიზული კუნძულების და კუნძულ ჰელჰოლანდისჰელგოლანდის ჩათვლით. დაახლ: 16 ათასი კაცი. (ჰელჰოლანდის დიალექტი).
 
 
'''ფრიზიული ენები''', ან '''ფრიზიული ენა''' (თვითსახელრქმევა '''Fryske talen''') წარმოადგენს [[მეტყველება (ენათმეცნიერება)|მეტყველებების]], ან [[დიალექტი|დიალექტების]] კრებით სახელწოდებას. ფრიზიულად [[გერმანია]]-ნიდერლანდების საზღვარზე მცხოვრები ხალხები მეტყველებენ, რომელთაც [[ფრიზები|ფრიზებს]] უწოდებენ. ფრიზები რაოდენობრივად დაახლოებით 400 000 კაცია.
 
ფრიზიული გავრცელებულია ძირითადად ისტორიულ [[ფრიზია|ფრიზიაში]] — ფრისლანდიაში, დასავლეთფრიზული კუნძულების ტერსჰელინგისა და სჰირმონიკოგის ჩათვლით (დაახლ. 350 ათასი კაცი), ასევე გერმანიის ჩრდილო-დასავლეთში, ზატერლანდში — ქვემო საქსონია; უკიდურეს ჩრდილოეთში — შლეზვიგ-ჰოლშტეინის მიწა ჩრდილოფრიზული კუნძულების და კუნძულ ჰელჰოლანდის ჩათვლით. დაახლ: 16 ათასი კაცი. (ჰელჰოლანდის დიალექტი).
 
თავად ფრიზები თავიანთ თავს სხვადასხვა ფორმით მოიხსენებიენ; დასავლელი ფრიზები იტყვიან ფორმა '''Frysk'''-ს [''ფრისკ''], ჩრდილოელები - fresk-ს [''ფრესკ''], ან '''frasch'''-ს [''ფრაშ''] ამბობენ, ხოლო თვითსახელდების მეტ-ნაკლებად გავრცელებული, ან ყველა კუთხისთვის მეტ-ნაკლებად მისაღები ფორმებია '''Friisk''' [''ფრიისკ''], ანდა '''Fräisk''' [''ფრეისკ''].
 
ფრიზიულ ენებს მიაკუთვნებენყოფენ სამ ერთეულსერთეულად, რომელსაცრომელთაც ზოგი ენათმეცნიერი სამ [[ენა (ენათმეცნიერება)|ენად]] განიხილავს, ხოლო ზოგიერთი კი ერთი ენის სამ დიალექტად მიიჩნევს მათ.
 
წინათ, ფრიზული ენა საკმაოდ დიდ ტერიტორიაზე იყო გავრცელებული — [[ნიდერლანდები|ნიდერლანდების]] ეიოიდერსეს ყურიდან [[დანია|დანიის]] სამხრეთ ნაპირებამდე. [[XVI საუკუნე|XVI საუკუნეში]] ფრისლანდიამ დამოუკიდებლობა დაკარგა და ენაც [[ნიდერლანდური ენა|ნიდერლანდურის]] მიერ განიდევნა ოფიციალური ორგანოებიდან. ამის შემდეგ ფრიზულმა ენამ მხოლოდ და მხოლოდ საყოფაცხოვრებო მნიშვნელობა მიიღო.